Çocukların yoksullukla baş etme stratejilerinin yeni çocukluk sosyolojisi bağlamında incelenmesi: İstanbul örneği

Sosyolojide yetişkin dünyasının önemli toplumsal sorunlarından biri olarak çalışılan yoksulluk aynı zamanda çocukların gündelik yaşamını olumsuz yönde etkilemektedir. Fakat yoksulluk literatürüne bakıldığında 1980'lerin sonlarına kadar bu gerçekliğin ihmal edildiği görülmektedir. 1980'lerin sonlarından itibaren neoliberal politikaların küresel boyutta yoksulluğun artmasına ve yayılmasına yol açmasıyla; uluslararası gündemde 1989 Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi'nin kabulü ve sosyal teorideki paradigma değişiminin etkisiyle -yorumlayıcı yaklaşımlar ve birey kuramlarının geliştirilmesiyle- çocuklar toplumsal bir kategori ve analiz birimi olarak görülmüştür. Böylelikle çocuklar yoksulluk istatistiklerine dahil edilmeye veya özel olarak çocukların yaşadığı yoksulluk yoksunluk ve indeks ölçütleri üzerinden incelenmeye; nitel araştırmalarda çocukların yoksulluk hakkındaki düşünceleri ve deneyimleri sorgulanarak onların bakış açıları dikkate alınmaya başlanmıştır. Bu çalışma çocukların toplumsal sorunların özneleri olduğundan hareketle gündelik yaşamda çocukların yoksullukla nasıl baş ettiklerine odaklanmaktadır. Fenomenolojik yaklaşımın benimsendiği çalışmada amaç, çocukların yoksullukla baş ederken geliştirdikleri stratejilerin ve saiklerinin neler olduğunu; hangi koşulda ortak olduğunu veya farklılaştığını ortaya çıkarmaktır. Ayrıca çocukların yoksullukla baş ederken gündelik yaşamın 'basitliği'nde nasıl bir faillik türü sergilediklerini anlamak araştırmanın amaçları arasındadır. Bu çalışma çocuk yoksulluğunun çocukların bakış açıları temelinde incelenerek sorun alanlarının anlaşılmasında ve soruna çözüm üretilmesinde yol gösterici olacaktır.