Liminal rituals and transformation in multidimensional environments

Bu tez, liminal kavramı ile sanatın üretimi ve deneyimlenişi arasındaki ilişkinin yakın geçmişinin yanı sıra sanatın liminal dönüşümün mevcut yaratma ve kullanım biçimlerini incelemeyi ve analiz etmeyi amaçlamaktadır. Batı sanatının çeşitli akımlarının, sanatçıların ve grupların çok çeşitli dönüşümsel amaç ve eylemlerinin gözden geçirilmesiyle, sanatın değişim ve dönüşüme sebebiyet verip veremeyeceğini ve bireysel ve toplumsal dönüşümün sanat yoluyla nasıl gerçekleştirilebileceği sorularına cevap aramaya çalışır. Bu amaçla, genel olarak ritüele antropolojik bir girişin ardından, liminal ve liminoid ritüelleri kavramları antropolog Victor Turner'ın kuramsallaştırdığı şeklinde sunulmuştur. Turner'ın sanatsal deneyimin liminoid olarak kategorize edişi sorgulanarak Turner'ın kuramına karşıt bir öneride bulunululmuştur. Bu karşıt öneri, çeşitli dönüşümsel sanatsal eylemlerin incelenmesi, farklı sanat akımlarının ve sanatçıların kendi dönemlerinin sosyal, kültürel ve ideolojik durumu ve sorunları karşısında başvurdukları farklı ve güçlü liminal dönüşüm uygulamaları örneklendirilerek güçlendirilmiştir. 20. ve 21. yüzyıl modern ve postmodern liminal sanat örneklerinin analizinin ardından, Turner'ın önerisinin aksine, sanatın çok büyük bir liminal dönüşüm ortaya çıkarma kapasitesi olduğu sonucuna varılmıştır. Daha önemli olarak, günümüzde sanat sadece liminal dönüşüm üretmeye yetkin bir alan olarak kalmayıp, sanatın bir deneyim alanı olarak liminal kavramının muğlak, belirsiz, arada ve kuraldışı varoluş strüktürünü benimsemesi, sanatı günümüz gösteri toplumu ve neo-liberal sisteminin tekelleşmiş iktidar yapısı karşısında dönüşüm ve değişim üretilebilecek olan yegane alan haline getirmiştir.