Çoklu ortam öğrenme materyalinde öğreticinin duygu durumlarının öğrenenlerde oluşturduğu etkilerin göz takip yöntemiyle incelenmesi.

Özet Teknolojinin ilerlemesi ile elektronik öğrenme kaynaklarına ilgi artmış; çoklu ortamların özellikle eğitim dünyasında kullanımı artış göstermiştir. Gazeteler, kitaplar, bilgi kaynakları, dersler elektronik ortamlara aktarılmaktadır. Maliyet, zaman kısıtlılığı, daha çok kaynağa ulaşma noktasında çevrimiçi kaynaklara yönelim artmaktadır. Çoklu ortamların eğitimde kullanımındaki artış, etkili tasarımların ortaya koyulması için araştırmacıları daha çok değişkenin incelenmesine yönlendirmiştir. Modern eğitim uygulamaları üzerine çalışmalar ve dönüşümler hızlanmıştır. Öğrenmenin etkili olabilmesi için gerekli uygun uyarıcı ortamlar ve durumlar çalışılan konular arasında görülebilmektedir. Video içerikli öğretimin hız kazandığı günümüzde video içerikli öğretici kaynaklarda öğrenmeyi etkili kılacak temel birtakım ilkeler oluşturulması için çalışmalar yapılmaktadır. Hangi uyarıcı ortamda, nasıl bir duygu ile içeriğin sunulması gerekliliği bir inceleme alanı olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada, çoklu ortamlarda kullanılan sanal öğreticilerin sergiledikleri duygusal ifadelerin öğrenme, odaklanma, motivasyon ve pozitif- negatif duygular açısından değerlendirmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla pozitif ve negatif duygu ifadelerine sahip sanal öğreticilerin olduğu iki ayrı çoklu ortam tasarlanmıştır. Üniversite öğrencilerinden gönüllü olarak 68 katılımcının rastgele pozitif ve negatif gruplara atandığı deney sürecinde göz izleme cihazı ile kayıt alınmıştır. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden iki gruplu öntest-sontest deneysel model ve tarama yöntemi kullanılmıştır. Katılımcılar İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa'nın farklı programlarından gönüllü 68 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak; öğrenme testi, Yükseköğretimde Öğretimde Motivasyon Ölçeği, Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği (PANAS) ve deneysel sürecin görüş kısmı kullanılmıştır. Her iki gruba da uygulama öncesinde ön test, uygulama sonrasında ise son test uygulanmıştır. Araştırma sonucunda; verilerin normal dağılım gösterdiği belirlenmiştir. Pozitif duygudaki sanal öğreticinin anlatmış olduğu video içeriğini izleyen katılımcılar ile negatif duygudaki sanal öğreticinin anlatmış olduğu video içeriğini izleyen katılımcıların Pozitif-Negatif Duygu, Öğrenme Motivasyonu ve özel olarak izletilen konu içeriğiyle ilgili hazırlanmış olan Öğrenme Testi puanları arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Grupların uygulama öncesi ve sonrası duygu durumlarına bakıldığında, negatif duygudaki sanal öğreticinin anlatmış olduğu video içeriğini izleyen grubun uygulama sonrası negatif duygu puanlarının arttığı görülmüştür. Pozitif duygudaki sanal öğreticinin anlatmış olduğu video içeriğini izleyen grubun ise uygulama sonrası negatif duygularının azaldığı görülmüştür. Genel olarak pozitif duygudaki sanal öğreticinin olduğu video içeriğini izleyenlerin pozitif duygu ortalamaları negatif duygudaki sanal öğreticinin olduğu videoyu izleyenlerin pozitif duygularına oranla daha yüksek çıkmıştır. Grupların göz hareketleri incelendiğinde; negatif video içeriğini izleyen öğrencilerin sahnelerde öğreticiye daha fazla odaklandıkları görülmüştür. Öğrenme alanına odaklanmanın pozitif video içeriğini izleyen katılımcılarda daha fazla olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların öğrenme süreci ile ilgili görüşlerini almak üzere yapılan anket sonuçlarına göre, her iki grup da öğreticinin sanal olmasının kendilerini motive ettiğini belirtmişlerdir. Pozitif duygudaki içeriği izleyen katılımcılar öğreticiyi mutlu, öğretmeye hevesli, ilgili bulduklarını belirtmişlerdir. Negatif duygudaki içeriği izleyen katılımcılar öğreticiyi, sıkıcı, yorgun ve sinirli bulmuşlardır.