Türk ve Amerikalı akademisyenlerin kullandıkları nezaket stratejilerinin karşılaştırmalı analizi

Brown ve Levinson'un öne sürdüğü teoriye bağlı olarak, anadili İngilizce olan Amerikalılar (NSE), anadili Türkçe olan İngilizce öğretmenleri (EFL) ve anadili Türkçe olan ve İngilizce öğretmeni olmayan öğretmenlerin (NST) nezaket stratejilerinin kullanımında fark olup olmadığı araştırılmıştır. Ayrıca, bu çalışma, ricada bulunmak (az ve çok zahmetli), sızlanmak ve şikâyet etmek gibi konuşma eylemlerinin, kişinin itibarım tehdit edip etmediğini ve tehdit derecesini araştırmıştır. Söz konusu toplumlardaki sözlü nezaket kavramının anlaşılmasına katkıda bulunmak amacıyla, sosyal konum, bireyler arası mesafe, zahmet derecesi ve cinsiyet gibi değişkenlerin etkisi de ele alınmıştır. Altı çeşit aynı ve farklı sosyal konumdan oluşan, yirmi dört konuşma ortamı içeren anket, yetmiş gönüllüye uygulanmıştır. Bu çalışma, söz konusu grupların kullandığı stratejilerin farklı olduğunu ortaya çıkarmıştır. Durumların çoğunda, EFL grubunun diğer iki gruptan (NSE ve NST) farklı stratejiler kullandığı görülmüştür. Üstelik EFL grubu, on altı durumdan on dördünde en fazla stratejiyi kullanarak ifadelerini en uzun şekilde dile getirmiştir. Aynı zamanda, NST ve EFL grupları cinsiyet değişkenine daha çok hassasiyet göstermişlerdir. Analizler, bütün grupların, çok zahmetli ricada bulunma ve şikâyet etmeyi, az zahmetli ricada bulunma ve sızlanmaktan daha itibarı tehdit edici bulduklarım ortaya koymuştur. Ayrıca, NST ve EFL grupları, stratejilerin seçiminde, karşısındaki kişinin sosyal konumunu önemli bir etken olarak görürken, bu durum NSE grubu için geçerli değildir. Özet olarak, çalışmada ele alman değişkenlerin araştırma grupları tarafından farklı algılandığı ve bunun kültürler arası yanlış anlamaya neden olduğu sonucuna varılmıştır. XI