Tüketici etnocentrizmi: Türkiye ve Kolombiya bulgularının karşılaştırması

Tüketim açısından bakıldığında etnosentrizm tüketicinin kendi ülkesinde veya bölgesinde üretilmemiş ürünlere yönelik eğilimini açıklamada önemli rol oynayan bir faktördür. Uluslararası ticaretteki gelişmelere bağlı olarak farklı menşei ülkelerden ürünlere ulaşmak uluslararası pazarların potansiyelini de arttırmıştır. Bu açıdan tüketici etnosentrisminin yabancı ürünler satın alma niyetindeki rolünün açıklanması işletmeleri yerel ve yabancı pazarlardaki stratejilerinin başarısı açısından da belirleyicidir. Tüketici etnosentrizmi alanında literatürün oldukça geniş ve kapsamlı olduğu söylenebilir. Buna karşılık, bu çalışmaların önemli bir kısmı gelişmiş ülkelerde gerçekleştirilmiştir. Dünya nüfusunun %80'inin gelişmekte olan ülkelerde yaşıyor olduğu düşünüldüğünde söz konusu çalışmalarda global ekonomide gelişmekte olan ülkelerin tüketicileri temsil edilememektedir. Bu çalışma tüketici etnosentrimizminin demografik ve psikografik temelleriyle Türkiye ve Kolombiya gibi gelişmekte olan farklı ülkelerde tüketicilerin yabancı ürünler satın alma istekliliğine etkisi açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma modeli tanımlayıcı kantitatif bir doğadadır. Veriler, 384 Türk ve 384 Kolombiyalı tüketiciden CETSCALE, LOV ve WTB ölçekleri kullanılarak hazırlanan google formları aracılığıyla çevrimiçi anket yöntemiyle toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde IBM Paket programlarından yararlanılmıştır. Bulgular tüketici etnosentrizminin yaş ve içsel değerler değişkenlerinden olumlu yönde etkilendiğini göstermektedir. Buna karşın, gelir, eğitim seviyesi ve dışsal değerler değişkenlerinden olumsuz yönde etkilenmektedir. T-testi sonuçları tüketici etnosentrizminin cinsiyetten bağımsız olduğunu göstermektedir. Sonuçlar ayrıca tüketici etnosentrizminin tüketicilerin yabancı ürünleri sayın alma istekliliği üzerinde de etkili olduğunu gösterştir. Buna göre tüketici etnosentrizmi yüksek olan tüketicilerin yabancı ürünler sayın alma istekliliği daha azdır. Anahtar Kelimeler: Tüketici Etnosentrizmi, CETSCALE, LOV, Türkiye, Kolombiya.