COVİD-19 acil servisine başvuran hastaların acil serviste kaldığı süre içindeki maliyeti ve bu maliyete etki eden faktörlerin araştırılması

Amaç: Bu tezin amacı, Covid-19 pandemisi sırasında acil servislere başvuran hastaların acil serviste geçirdikleri süre boyunca ortaya çıkan maliyetleri ve bu maliyetleri etkileyen çeşitli faktörleri incelemektir. Pandeminin başlangıcından bu yana, sağlık sistemleri dünya genelinde benzeri görülmemiş çalışma şekline girmişlerdir. Acil servisler, bu çalışma biçiminin en yoğun olduğu noktalardan biri olmuş ve Covid-19 hastalarının tedavisi için kritik bir rol üstlenmiştir. Araştırmanın odak noktası, acil servis maliyetlerinin hesaplanması ve bu maliyetlere etki eden değişkenlerin belirlenmesidir. Bu değişkenler arasında hastanın yaşı, cinsiyeti, SARS CoV-2 PCR testi uygulanıp uygulanmadığı, ek sağlık sorunları, yapılan tıbbi işlemlerin varlığı ve klinik sonlanım gibi faktörler bulunmaktadır. Araştırma, bu değişkenlerin maliyet üzerindeki etkilerini kantitatif yöntemler kullanarak analiz edecektir. Bu analiz, hastanelerin ve sağlık politikası yapıcılarının, pandemi sırasında ve sonrasında acil servis kaynaklarını daha etkili bir şekilde yönetmelerine yardımcı olabilir. Bu çalışma, bir pandemi ortaya çıktığında sağlık sistemlerinin en erişilebilir ve hızlı yanıt veren birimlerinden biri olan acil servislerin ilk tepkilerinin maliyetini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu nedenle, bu analiz, acil servislerin bu olağanüstü durumda nasıl tepki verdiğini ve bu tepkilerin finansal etkilerini detaylı bir şekilde incelemeyi hedefler. Bu çalışmanın bir diğer önemli yönü, maliyet hesaplamalarında kullanılan metodolojinin geliştirilmesidir. Çalışma, çeşitli istatistiksel yöntemler ve maliyet modelleme tekniklerini kullanarak, acil servis maliyetlerini daha doğru bir şekilde hesaplamayı amaçlamaktadır. Bu, hem akademik hem de pratik bir katkı sağlayacak ve sağlık hizmetleri maliyetlerinin hesaplanmasında kullanılan yöntemlerin geliştirilmesine yardımcı olacaktır. Ayrıca, pandemi sırasında acil servis hizmetlerinin maliyetini etkileyen değişkenlerin detaylı bir analizini sunarak, sağlık hizmeti sağlayıcılarına ve politika yapıcılarına kaynakların daha etkili kullanılması için rehberlik edecek bilgiler sağlamayı hedeflemektedir. Bu bilgiler, sağlık sistemlerinin pandemi gibi kriz durumlarında daha dayanıklı ve etkili olmalarını sağlamak için kullanılabilir. Son olarak, bu çalışmanın amacı, sağlık hizmetlerinin maliyetini, yönetimini anlamak için gerekli olan bilimsel ve pratik bilgi birikimini artırarak bu alandaki mevcut literatüre katkıda bulunmaktır. Bu katkı, sağlık hizmetlerinin maliyetini etkileyen faktörlerin daha iyi anlaşılmasını sağlayarak, sağlık hizmetlerinin verimliliğini ve etkinliğini artırmada önemli bir rol oynayacaktır. Bu şekilde, bu araştırma, sağlık hizmetlerinin gelecekteki pandemilere ve diğer krizlere daha iyi hazırlanmasına yardımcı olabilir. Gereç Ve Yöntem: Bu araştırma, 01 Ağustos 2020 ile 31 Ekim 2020 tarihleri arasında, Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nin Covid-19 Acil Servisi'ne başvuran hastaları kapsamaktadır. Çalışmamızda, Z03 (Şüpheli vakaların tıbbi gözlemi ve değerlendirilmesi) ve U07.3 (Covid-19 tanımlanmamış virüs) tanı kodlarına sahip 1976 hastanın dosyalarını incelemiştir. Hastane bilgi sisteminden yararlanılarak, bu hastaların tıbbi kayıtları detaylı bir şekilde taranmıştır. Maliyet bilgileri ve diğer tıbbi bilgileri eksiksiz olan 1960 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Bu çalışmada, hastaların demografik bilgileri (yaş, cinsiyet), komorbid hastalıkları, laboratuvar testi ihtiyacı, HRCT istemleri, konsültasyon talepleri, medikal tedavi durumları ihtiyacı, SARS-CoV-2 PCR test sonuçları ve hastalar klinik sonlanımlarına göre incelenmiştir. Hasta verileri kaydedildikten sonra, bu bilgiler Microsoft Excel programında bir çalışma tablosunda toplanmıştır. Daha sonra, bu çalışma tablosu IBM SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) sürüm 29.0 kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin istatistiksel anlamlılığı, hem non-parametrik hem de parametrik testler aracılığıyla belirlenmiştir. Ayrıca, değişkenler arası ilişkiler, random forest önem analizi ve multiple lineer regresyon analizi ile incelenmiştir. Bulgular: Çalışmaya 1960 hasta dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastalar arasında kadın ve erkek maliyetleri arasında iststiksel olarak anlamlılık bulunmamıştır(p=0.057). Yapılan non-parametrik testlerde yaşın maliyeti arttırdığı görülmüştür. Komorbid hastalıklar varliğı ( diyabetes mellitus, hipertansiyon, kardiyovasküler hastalıklar, astım-KOAH, malignite ve diğer grup hastalıklar) maliyeti arttırdığı gözlenmiştir. SARS-CoV-2 PCR testi istemi ve testin sonucunun pozitif gelmesi maliyet üzerinde arttrıcı bir etki yapmaktadır. Laboratuvar istemleri, HRCT istemi, konsültasyon ve acil serviste tedavi uygulamak maliyete doğrudan etki etmektedir. Klinik sonlanım olarak hasta maliyetleri arasında anlamlı bir fark bulunamamakla beraber Covid-19 dışı servise yatan hastaların maliyeti taburcu olan hastalara göre sınırda yüksek çıkmıştır(p=0.053). Sonuç: Pandemi, hastanelerin çalışma şekillerini değiştirmiş, bazı hizmetleri kısıtlamış ve birçok servisi Covid-19 tedavisine ayırmıştır. Bu akademik çalışmada, Covid-19 pandemisinin bir üniversite hastanesinin acil servisindeki maliyet analizi çalışılmaktadır. Araştırmada, Covid-19 acil servis hasta başvurularına dayalı olarak hastaların özelliklerinin maliyet üzerindeki etkileri analiz edilmektedir. Erkek başvurularının sayısında fazla olmasına rağmen cinsiyet bazında anlamlı bir maliyet farkı tespit edilmemiştir. 25-49 yaş aralığındaki hastaların başvuruları fazla bulunurken, 75 yaş ve üzeri grup maliyetlerinin daha yüksek olduğu görülmektedir. Bu bulgu, yaşın maliyeti üzerinde önemli bir faktör olduğunu göstermektedir. Hastaların komorbid hastalıkları, ek laboratuvar testleri, görüntüleme ve ilave tedaviler gibi ek sağlık hizmetlerine olan ihtiyaçlarından dolayı, maliyetler artmıştır. Laboratuvar testleri, görüntüleme, tedavi ve konsültasyon gibi faktörler, hasta maliyetlerini doğrudan etkilemektedir. SARS-CoV-2 PCR testinin yapılan maliyet analizine göre, PCR pozitif olan hastaların maliyetleri, negatif olanlara göre daha yüksek olduğu gözlenmektedir. Pozitif vakaların daha fazla tetkik ve tedavi maliyetleri nedeniyle maliyetinin arttığı düşünülmektedir. Klinik sonlanımlarda, Covid-19 acil servis maliyetleri arasındaki genel bir farklılık görülmemiştir. Bu durum, pandemi sürecinde Covid-19 şüphesi taşıyan hastaların genellikle laboratuvar tetkikleri ve görüntülemeleriyle açıklanabilir. Araştırmanın amacı, Covid-19 acil servis maliyetlerinin belirlenmesi ve sonuçlarının sağlık hizmetlerinin, sağlık politikalarının geliştirilmesine katkıda bulunmak için kullanılmasını amaçlamaktadır. Elde edilen sonuçlar, sağlık süreçlerine yönelik yeni fikirler sunmak ve pandemilere daha iyi hazırlanmak için temel oluşturması hedeflenmektedir. Aynı zamanda gelecekte karşılaşılabilecek potansiyel pandemilere karşı hazırlıklı olmayı amaçlamaktadır.