Covid-19 salgını sürecinde televizyonda ve sosyal medyada yayınlanan gıda reklamlarının sağlık eğitimi alan öğrencilerin besin seçimi üzerine etkilerinin incelenmesi

Bu çalışma, Covid-19 salgın sürecinde televizyon ve sosyal medyada yayınlanan gıda reklamlarının sağlık eğitimi alan öğrencilerin besin seçimi üzerine etkilerini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Çalışmanın örneklem grubu, Trakya Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi'nde öğrenim gören 18-30 yaş arasında 260 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri Mayıs-Haziran 2020 tarihleri arasında, online sistem üzerinden (google form aracılığıyla) hazırlanan anket formu ile toplanmıştır. Veri toplanmasında kullanılan formda; demografik özelliklere yönelik sorular, beslenme alışkanlıklarına yönelik sorular, sosyal medya ve televizyon ile ilgili sorular, Satın Alma Davranış Ölçeği (SADÖ) ve besin profil modeli kullanılmıştır. Çalışmaya katılan öğrencilerin %89.2'si kadın, %10.8'i erkektir. Çalışmaya katılan öğrencilerin Covid-19 salgın sürecinde %44.6'sının vücut ağırlıklarında değişim olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin %32.7'sinde ortalama 2.0±1.29 kg vücut ağırlık artışı, %11.9'unda 2.5±1.03 kg vücut ağırlık kaybı olduğu saptanmıştır. Covid-19 salgın sürecinin, fiziksel aktivite yapma durumu ile ana ve ara öğün tüketimleri üzerindeki etkisi istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). Öğrencilerin pandemi sürecinde televizyon ve sosyal medya izleme sürelerinde artışlar olduğu gözlenmiştir. Öğrencilerin %41.5'i izledikleri reklamların yeme isteklerini arttırdığını, %28.8'i reklamı yapılan gıda ürünlerinin besin seçimlerini etkilediğini ifade etmiştir. Reklamdan etkilenilerek tüketilen besinler arasında ilk sırada yer alanlar, kek-çikolata-kraker, çay- kahve, süt ve süt ürünleridir. Covid-19 salgın sürecinin öğrencilerin toplam SADÖ puanları üzerine etkisi önemli bulunmuştur (p<0.05). Covid-19 salgın sürecinin, besin profil modelinde yer alan besin tüketimleri üzerindeki etkisi istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). Bu süreçte, öğrencilerin toplam besin alımları ile birlikte sağlıksız atıştırmalıkların tüketimlerinde önemli artışlar olduğu saptanmıştır (p<0.05).