Darıca'da yaşayan Caferilerde sosyal ve dini hayat

Bu çalışmanın amacı, Kocaeli'nin Darıca ilçesinde yaşayan, kendisini İmâmiyye/Caferi mezhebinin mensubu olarak niteleyen bireylerin dini ve sosyal hayatlarını cemaat sosyolojisi ışığında incelemektir. Toplum birçok grubun, farklılıklarıyla bir arada olması sonucunda, kültürel mozaiğini ortaya koyan, zenginliğini gün yüzüne çıkaran bir yapıdır. Bireylerin hayat anlayışlarını şekillendiren ve dünyalarını çevreleyen unsurlardan biri de dindir. Dini anlama ve uygulama şekilleri, kişinin günlük pratikleri üzerindeki etki düzeyleri, hayatı şekillendirmede kayda değer bir öneme sahiptir. İslam dininin Şiîlik esaslarına dayanan bir yorumu olarak Caferilik de bireylerin hayatında mezhepsel bağlamda ve kendilerini tarif etmelerinde bir aidiyet unsuru olarak yer tutmaktadır. Darıca, Kocaeli'nin en fazla Caferi nüfusa ev sahipliği yapan ilçesidir. Darıca, üç Caferi camisinin, bu camilerin derneklerinin, "Türkiye" ve "Caferi" isimlerinin kullanıldığı ilk vakıf olan Türkiye Caferileri Vakfı (TÜRCAV)'nın, bu vakıf bünyesinde yer alan, resmi statüdeki (Diyanet İşleri Başkanlığı'na bağlı) Caferi Kur'an kursu olduğu ifade edilen İmam Muhammed Mehdî Kur'an Kursu'nun bulunduğu ilçedir. Yoğun Caferi popülasyonunun yaşadığı, sosyalleştiği, dini ritüellerini ve günlük rutinlerini gerçekleştirebildikleri tüm bu mekânlar; Caferilerin sosyal hayatlarının ve dini ritüellerinin gözlemlenebilmesine olanak sağlamaktadır. Bu sebeple Darıca ilçesi, Caferiliğin anlaşılabilmesi ve incelenebilmesi için uygun zemine sahip bir mekândır. Çalışmamız nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Veri toplama tekniği olarak on altı Caferi birey ile görüşme, mekânlarda ve ritüeller esnasında gözlemler yapılmış ve Caferilikle ilgili dokümanların incelenmesi suretiyle gerekli bilgilere ulaşılmıştır.