Değişik yetiştirme ortamlarında üretilen farklı orijinli tüplü sarıçam (Pinus sylvestris L.) fidanlarının bazı morfolojik özellikleri üzerine araştırmalar

Ağaçlandırma çalışmalarında özellikle kurak ve yarıkurak bölgelerde tüplü fidan kullanımı başarıyı artırmaktadır. Tüplü fidan üretiminde ise dolgu materyali fidan gelişimini ve kalitesini de etkilemektedir. Bu çalışmada, farklı orijin ve değişik yetiştirme ortamlarının Sarıçam (Pinus sylvestris L.) fidanlarının gelişimi üzerine etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada kullanılan tohumlar Ankara Orman Ağaçları ve Tohumları Islah Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünden ve Çerkeş Orman Fidanlığından temin edilmiştir. Araştırmada kullanılan fidanların üretiminde 7 farklı yetiştirme ortamı (A- %100 Torf; B- %50 Torf, %25 Perlit ve %25 Zeolit; C- %80 Torf, %10 Perlit ve %10 Zeolit; D- %40 Torf, %30 Göknar Humusu, %20 Zeolit ve %10 Perlit; E- %40 Torf, %40 Orman Toprağı, %10 Perlit ve %10 Göknar Humusu; F- %50 Orman Toprağı, %20 Torf, %20 Humus ve %10 Perlit ve G- %60 Orman Toprağı, %10 Göknar Humusu, %10 Hayvan Gübresi, %10 Zeolit ve %10 Tarım Ponzasıdır) kullanılmıştır. Ekimler 2016 yılı Haziran ayında 11 cm x 25 cm boyutlarında polietilen naylon kaplara yapılmıştır. Çimlenme başladıktan sonra, ilk çimlenmeyi gerçekleştiren orijin tespit edilmiştir. Fidanlar 1 yaşına geldiklerinde boy (cm) ve kök boğazı çapı (mm) değerleri ölçülmüş ve ayrıca hayatta kalan fidanların sayılması suretiyle fidan yüzdeleri belirlenmiştir. Ölçümlerden sonra bulunan değerler SPSS istatistik paket programında, basit ve çoğul varyans analizi uygulanarak değerlendirilmiştir. Analizler sonucunda fidanların morfolojik özellikleri arasındaki ilişkilere bakılmış ve buna göre kalite değerlendirmeleri yapılmıştır. Sonuç olarak 1 yaşındaki fidanlarda orijin ve yetiştirme ortamı bakımından kök boğazı çapında Eskişehir/Çatacık-Değirmendere orijinli tohumların ve B-C-D yetişme ortamlarının; fidan boyunda ise yine Eskişehir/Çatacık-Değirmendere orijinli fidanlar ve B ve C yetiştirme ortamının başarısının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.