Deneysel olarak periodontitis oluşturulan ve radyoterapi uygulanan ratlarda amifostin ve melatoninin periodontal doku yıkımı üzerine önleyici etkilerinin karşılaştırılmalı olarak incelenmesi

Amaç: Bu çalışmanın amacı, radyoterapi ile indüklenmiş deneysel periodontitis oluşturulan ratlarda amifostin ve melatoninin koruyucu etkilerini oksidatif, biyokimyasal ve histomorfometrik olarak incelemektir. Gereç ve Yöntem: 40 adet dişi Sprague-Dawley rat 5 gruba ayrıldı: Kontrol, Deneysel periodontitis (DP), DP+Radyoterapi (DP+RT), DP+RT+Amifostin (DP+RT+AMİ), DP+RT+Melatonin (DP+RT+MEL). Ligatür ile periodontitis indüksiyonundan sonraki gün, tek doz 5 Gray radyoterapi uygulandı. Aynı gün, 3 gün boyunca amifostin (200 mg/kg) ve 15 gün boyunca melatonin (10 mg/kg) tedavisine başlandı. Deneyin sonunda, periodontal kemik kaybı histomorfometri ile ölçüldü. RANKL, OPG ve Kaspaz-3 aktiviteleri immünohistokimyasal olarak analiz edildi ve inflamatuar sitokin (IL-1β, IL-10, IL-6, TNF-α) seviyeleri ve oksidatif stres (TOD/TAOK) doku homojenatlarında biyokimyasal olarak analiz edildi. Bulgular: Kontrol grubu ile DP+RT arasında, birçok biyokimyasal parametre ve oksidatif stres düzeyinde anlamlı bir fark olduğu görülmüştür (p<0,05). Melatonin proflaksisi uygulanan gruptaki alveolar kemik yıkımının, kontrol grubuna yakın seviyelerde olduğu gözlemlenmiştir (p>0,05). Melatonin, ışınlanmış deneysel periodontitisli ratlarda; biyokimyasal, histokimyasal, apoptotik ve kemik kaybı düzeyinde anlamlı iyileşme sağlamıştır (p<0,05). İki ilaç grubu (DP+RT+AMİ ve DP+RT+MEL) karşılaştırıldığında ise, herhangi bir parametre düzeyinde istatistiğe yansıyacak kadar anlamlı bir fark tespit edilmemiştir (p>0,05). Sonuç: Radyoterapinin oksidatif, inflamatuar ve apoptotik düzeyde periodontal hasarı şiddetlendirdiği ve koruyucu amifostin ve melatonin uygulamalarının bu yıkımı önemli ölçüde sınırlandırdığı tespit edilmiştir. Melatoninin sınırlı yan etkileri düşünüldüğünde, amifostine alternatif olabileceği düşünülmektedir.