Deneysel polikistik over sendromu modelinde rat ovaryumunda GDF9 ile BMP15 ekspresyonu üzerine alfa lipoik asitin etkisi

Amaç: Bu tez çalışmasında, deneysel olarak polikistik over sendromu (PKOS) oluşturulan dişi ratlarda alfa lipoik asitin (ALA) ovaryum dokusu üzerindeki olası koruyucu etkilerinin histolojik olarak değerlendirilmesi ve folikülogenezis sürecinde önemli rol oynayan growth and differentiation factor 9 (GDF9) ve bone morphogenetic protein 15 (BMP15) genlerinin over dokusundaki ekspresyon düzeyleri üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışmada 21 günlük 40 adet Sprague-Dawley cinsi dişi rat kullanılmıştır. 21 günlük dişi ratlardan; Kontrol grubunda 7 adet, ALA grubunda 9 adat, PKOS ve PKOS+ALA grubunda 12 şer adet rat olacak şekilde gruplar oluşturulmuştur. Kontrol grubuna 28 gün boyunca 0,2 mL susam yağı subkutan olarak verilmiştir. PKOS grubuna 28 gün boyunca dehidroepiandrosteron (DHEA) (6 mg / 100 g) 0,2 mL susam yağında çözdürülerek subkutan olarak verilmiştir. ALA grubuna, 28 gün süre ile günde tek doz (100 mg/kg) ALA steril distile suda hazırlanarak oral yolla verilmiştir. PKOS+ALA grubuna; yine 28 gün süre ile 6 mg / 100 g dehidroepiandrosteron 0,2 mL susam yağında çözdürülerek subkutan olarak verilmiştir, aynı zamanda tek doz 100 mg/kg ALA steril distile suda hazırlanarak oral yolla verilmiştir. 28 günün sonunda ötenazi uygulanmış olan ratların ovaryum doku örneklerinden alınan kesitlere genel histolojik yapısını incelemek amacıyla Crossman'ın üçlü boyama yöntemi uygulanmıştır. GDF9 ve BMP15 proteinlerinin ovaryum dokusundaki ekspresyon profillerini belirlemek amacıyla immunohistokimyasal olarak Avidin Biyotin Peroksidaz Yöntemi uygulanmıştır. GDF9 ve BMP15 genlerinin transkripsiyonel ve translasyonel düzeylerde ekspresyonlarının belirlenmesinde kantitatif real-time PCR (qRTPCR) ve western blot yöntemlerinden yararlanılmıştır. Bulgular: Histolojik ve Histomorfometrik analizler PKOS grubunun PKOS+ALA, ALA ve Kontrol grubuna kıyasla çok sayıda kistik ve atretik folikül içerdiğini göstermiştir. İmmunohistokimya analiz sonuçları, tüm gruplara ait ovaryum dokularında GDF9 ve BMP15 proteinlerinin benzer bir ekspresyon profiline sahip olduğunu göstermiştir. Real-time PCR analizlerinden elde edilen sonuçlar, Kontrol grubu ile kıyaslandığında PKOS grubunun GDF9 genine ait mRNA düzeyinin 2,16 (p 0,0012) kat azaldığını; PKOS+ALA ve ALA gruplarının GDF9 genine ait mRNA düzeylerinin ise sırasıyla 1,73 (p 0,099) ve 2,15 (p 0,017) kat arttığını göstermiştir. PKOS grubu ile kıyaslandığında PKOS+ALA (p 0,006) ve ALA (p 0,002) gruplarında GDF9 genine ait mRNA ekspresyon düzeylerinde artışın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Kontrol grubu ile kıyaslandığında PKOS grubunun BMP15 genine ait mRNA düzeyinin 2,53 (p 0,004) kat azaldığını; PKOS+ALA ve ALA gruplarda BMP15 genine ait mRNA ekspresyon düzeylerinde ise sırasıyla 1,39 ve 1,82 kat arttığını göstermiştir. Buna karşın, gruplar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı (p>0,05) saptanmıştır. PKOS grubu ile kıyaslandığında ise PKOS+ALA (p 0,004) ve ALA (p 0,003) gruplarında BMP15 genine ait mRNA ekspresyon düzeylerinde artışın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Diğer yandan, western blot analizlerinden elde edilen sonuçlar, Kontrol grubu ile kıyaslandığında PKOS ve PKOS+ALA gruplarına ait ovaryum dokularında GDF9 proteinine ait ekspresyon düzeylerinin sırayısıyla 1,25 ve 1,17 kat azaldığı ALA grubunda ise 1,03 kat arttığı görülmektedir (p>0,05). Kontrol grubu ile kıyaslandığında PKOS, PKOS+ALA ve ALA gruplarının ovaryum dokularında BMP15 proteinine ait ekspresyon düzeylerinin sırayısıyla 1,28 ve 1,20 kat azaldığı ALA grubunda ise 1,08 kat arttığı görülmektedir (p>0,05). Sonuç: DHEA ile indüklenen PKOS modelinde ALA'nın ovaryum dokusunda GDF9 ve BMP15 ekspresyonları üzerinde olumlu yönde etkisinin olduğu görülmektektedir. ALA'nın PKOS'ta gözlenen değişikler üzerine olumlu etkiye sahip olması, ovaryum foliküler gelişiminde faydası olabileceği kanısına varılmıştır