Asarsuyu Deresi'nde su ve balık dokularında ağır metal birikiminin belirlenmesi

Asarsuyu Deresi, Batı Karadeniz Bölgesinde yer alan Büyük Melen Havzası'nın önemli akarsu kaynaklarından biri olup, ciddi derecede kentsel ve endüstriyel kirlilik baskısı altında bulunmaktadır. Sunulan çalışma kapsamında, Asarsuyu Deresi'nde sıcaklık, çözünmüş oksijen, tuzluluk, EC, pH, çeşitli anyon ve katyonlar ile ağır metaller gibi fiziksel ve kimyasal parametrelere göre su kalitesinin belirlenmesi, ayrıca alanda yoğun olarak bulunan balık türleri Squalius pursakensis ve Barbus tauricus türlerinin kas, karaciğer ve solungaç dokularında ağır metal birikiminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, Asarsuyu Deresi'nin üç farklı noktasında su ve balık örneklemeleri Şubat-Ekim 2018 döneminde mevsimsel olarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, Asarsuyu Deresi'nin fiziksel ve inorganik kimyasal parametreler yönünden 4. Sınıf (Çok Kirlenmiş) su kalite sınıfında olduğunu göstermektedir. Suda azotlu bileşikler ve çözünmüş oksijenin, kritik değerlerde olduğu belirlenmiştir. Alüminyum, demir ve çinkonun suda en yoğun bulunan kirletici metaller olduğu, ancak bu metallerin konsantrasyonunun canlılar için letal düzeylere ulaşamadığı saptanmıştır. İncelenen balık türlerinde özellikle karaciğer dokusunda demir ve alüminyum miktarının yüksek olduğu, civanın sınır değerlere yaklaştığı, kadmiyum ve kurşunun bu değerleri aştığı belirlenmiştir. Alanda kirliliğin engellenebilmesi için, Asarsuyu Deresi'ne özellikle kentsel ve endüstriyel atıksu deşarjının önlenmesi, sanayi tesislerinin ve arıtma tesislerinin etkin kontrolünün sağlanması, gübre ve pestisit kullanımının kısıtlanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.