Gelişimsel riskleri olan ve olmayan 6-36 ay arası çocukların annelerinin gelişim bilgisinin değerlendirilmesi

Amaç: Bu tez araştırmasının amacı, hastaneye başvuran 6-36 ay arası çocukların annelerinin gelişim bilgisi düzeyini değerlendirmek ve annelerin bilgi düzeylerini, çocuklarında süreğen sağlık sorunu, gelişimsel gecikme ve ekran maruziyeti gibi gelişimsel risklere sahip olma durumuna göre belirlemektir. Ayrıca hastaneye başvuran çocukların annelerinin bilgi edinme yollarının öğrenilmesi de amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Araştırmaya süreğen bir sağlık sorunu olan veya akut gelişen bir sağlık sorunu nedeniyle İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları kliniğine başvuran, yaşları 6-36 ay arasında değişen, 178 çocuk ve bu çocukların annesi katılmıştır. Annelere "Ailelerin Gelişim Bilgisi Ölçeği" (AGBÖ) uygulanmış, çocukların gelişimi Uluslararası Gelişimi İzleme ve Destekleme Rehberi (GİDR) ile değerlendirilmiştir. Ailelerin bilgi öğrenme yolları ve çocukların ekran maruziyeti, sosyodemografik bilgilerle birlikte sorulmuştur. Bulgular: Örneklemi oluşturan çocuklar arasında süreğen sağlık sorunları olanların sayısı 84'tür (%47,2). Çocukların 62'sinde (%34,8) 1 veya daha fazla alanda destek gerektiren gelişimsel gecikmeler saptanmıştır. Ekran maruziyeti olan çocuk sayısı 90'dır (%50,6). Annelerin gelişim bilgisi toplam puan ortalaması 18,4±6,5 (en yüksek 40 üzerinden) bulunmuştur. Eğitim düzeyinin gelişim bilgisinin en önemli belirleyicisi olduğu saptanmıştır (p<0,001) ayrıca annelerin çalışma durumu ve ailenin gelir durumu ile ölçek puanı arasında anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,001, p<0,001). Çocuğun cinsiyeti, yaşı, süreğen bir sağlık sorununa sahip olup olmaması, gelişimsel gecikme ve anne yaşı değişkenleri ile AGBÖ puanı arasında anlamlı farklılık görülmemiştir (p>0,05). Ekrana maruz kalanların AGBÖ puanının ekrana maruz kalmayanlardan anlamlı şekilde düşük olduğu görülmüştür (p<0,001). Annelerin en çok doktor ve hemşirelerden bilgi almayı tercih ettiği tespit edilmiştir. Sonuç: Altı-36 ay arasındaki tüm çocukların annelerinin gelişim bilgisi düzeyi düşüktür. Gelişim bilgisinin en önemli belirleyicisi annenin eğitim düzeyidir. Hastane başvuruları, annelerin gelişim bilgisini arttırma yoluyla çocuk gelişimine katkı sağlamada önemli bir fırsat olabilir. Anahtar Sözcükler: Ailelerin Gelişim Bilgisi Ölçeği, süreğen sağlık sorunu, gelişimsel gecikme, ekrana maruz kalma