The impacts of non-statist threats on alliance cohesion: Turkish-American case

Günümüzde devletlerden devlet-dışı örgütlere kadar uzanan bir dizi aktöre karşı oluşturulmuş karmaşık ittifak ağları ve bu aktörlerden kaynaklanan tehditler mevcuttur. Bu tez, şiddet kullanan devlet dışı örgütlerin giderek artan rolü ışığında günümüzdeki ittifakların değişen doğasını Walt'ın "tehdit dengesi" teorisi çerçevesinde araştırmayı amaçlamaktadır. Devlet-dışı tehditlerin ittifakın kohezyonuna (uyumuna) etkisini göstermek amacıyla Türk-Amerikan ittifakı vaka olarak analiz edilmiştir. Bu tez, müttefiklerin kendi aralarında tehdit algılamasının ve onun yönetiminin muvafakat (uyuşma)/ayrışmasına bağlı olarak ittifak uyumunun yüksek ya da düşük olacağını iddia etmektedir. Bu bağlamda, aşağıda belirtilen araştırma sorusuna cevap bulunulması amaçlanmıştır: Türkiye ve ABD'nin zaman içinde evrim geçiren PKK/PYD tehdit algılamaları, Türk-Amerikan ittifakının kohezyonunu (uyumunu) nasıl etkilemiştir? 1957'den 2017'ye kadar uzanan tarihi dönem, Kobani kuşatması dönüm noktası olarak seçilecek şekilde, tek-boylamsalvaka metodu kullanılarak analiz edilmiştir. Bu süreçte bazı Kürt gruplarının, zaman içinde Türk-Amerikan ittifakının "Aşil Tendon" u haline geldiği ve ittifakın uyumunun önündeki en büyük zorluk olduğu gözlemlenmiştir. IŞİD'e karşı bazı Kürt gruplarının savaşma yeteneğinin ve kapasitesinin artması, ABD'yi karada savaşan bir güç olarak PYD/YPG'yi seçmeye yönlendirmiştir. Bu seçim, iki müttefikin (Amerika ve Türkiye) ittifakının kohezyonunu azaltarak ittifakın güçten düşmesini sağlamış ve üç taraf arasında (Amerika-Türkiye-PYD/YPG) "örtülü üçlü bir ilişkinin" doğmasına yol açmıştır. Bu sonuç, farklı dış tehditleri dengelemek maksadıyla Walt'ın "devlet-devlet" unsurlu ittifak teorisinin aksine, bugünün konjonktüründe "çeşitli-aktörlü" ittifakların da eş zamanlı olarak oluşturulabileceğini göstermiştir.