In vitro culture and evaluation of biological activity of digitalis trojana ivan

Digitalis kalp glikozitleri bakımından zengin olması sebebiyle uzun yıllardan beri miyokard enfarktüsü, ödem, anjin, kalp kasının fonksiyonel bozuklukları, kalp dokusu büyümesi, arteriyal hipertansiyon gibi kalp rahatsızlıklarının tedavisinde kullanılan, zehirli bitkileri içeren bir cinstir. Digitalis trojana (troya/truva yüksükotu) Kazdağı, Balıkesir/Edremit `te bulunan Türkiye'ye endemik bir bitkidir. Bu çalışmada D.trojana'nın kallus oluşturma potansiyeli saptanmış ve bir kallus üretim protokolü geliştirilmiştir. Toplanan D.trojana tohumlarının yüzey sterilizasyonu % 40 ticari çamaşır suyu ve birkaç damla tween-20 içeren çözelti içinde 15 dakika süreyle sonikatör kullanılarak yapılmış, son olarak tohumlar steril distile su ile üç kez durulanmıştır. Steril tohumlar 0.3 mg/l giberellik asit (GA3) içeren Murashige ve Skoog (MS) ortamında çimlendirilmiştir. Iki farklı eksplant (yaprak ve yaprak sapı parçaları) 7 haftalık steril fidelerden elde edilmiş ve TDZ/IAA kombinasyonlarını içeren MS ortamında kültüre alınmıştır. En iyi kallus oluşumu 1.0 mg/l TDZ ve 0.5 mg/l IAA içeren ortamda gözlenmiştir (% 100 kallus oluşum frekansı). Yaprak eksplantları, yaprak sapı eksplantlarından kallus üretimi bakımından daha verimli bulunmuştur.Troya yüksükotu ekstraktlarının biyolojik aktiviteleri iki farklı biyolojik test kullanılarak değerlendirilmiştir (antibakteriyal ve antitümör). Araziden toplanmış bitki materyalleri (yaprak, gövde, meyve) ve in vitro yetiştirilmiş bitki materyalleri (kallus, in vitro fide) arasındaki değerlendirme on farklı ekstrakt [in vitro yetiştirilmiş bitki materyallerinin (IE1, IE2) ve araziden toplanmış bitki materyallerinin (FE1, FE2, FE3) etanol ile olan özütleri ve in vitro yetiştirilmiş bitki materyallerinin (IW1, IW2) ve araziden toplanmış bitki materyallerinin (FW1, FW2, FW3) su ile hazırlanan özütleri] kullanılarak yapılmıştır.En iyi antibakteriyel aktivite bir gram-pozitif bakteri olan Streptococcus pyogenes'e karşı in vitro fidelerin su ve etanol ile hazırlanan özütlerinde gözlenmiştir. Antitümör aktivite patates disk difüzyon testi kullanılarak değerlendirilmiştir. Tüm D. trojana özütleri antitümör aktivite göstermiş ve tüm özütler için % tümör inhibisyonu % 50' den fazla olmuştur. Araziden toplanan yaprakların su özütleri (FW1) diğer özütlere göre daha iyi % tumor inhibisyonu göstermiştir. Özütlerin Agrobacterium tumefaciens' in tümör oluşumu üzerinde etkili olduğu ve bakterinin yaşayabilirliği üzerinde herhangi bir etkisi olmadığı kanıtlanmıştır.