Dil bilimi kavramlarından yararlanma yoluyla Türkçe öğretimi

Ana dili olarak Türkçe öğretiminde gerek öğretmen yetiştirme gerek de öğrenci yetiştirme süreçlerinde dilbilimin elde ettiği verilere yeterince önem verilmemektedir. Bu çalışmada bu eksikliği giderebilmek adına dil bilimi kuramlarındaki birtakım kavramların ana dili olarak Türkçe öğretiminde nasıl yer alabileceğini ve bazılarının zaten yer aldığını göstermek amaçlanmaktadır. Aynı zamanda çalışmanın Türkçe öğretmen adaylarının dilbilime daha somut bir şekilde yaklaşmasına ve dilbilimin dil öğretimindeki gerekliliğini anlamalarına yardımcı olacağı düşünülmektedir. Bu çalışmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Dizge, dağılım, söz-eylem, dizisel-dizimsel ilişkiler, derin yapı-yüzey yapı ve sözce-tümce kavramlarının Türkçe öğretiminde ne şekilde uygulanabileceği örneklerle açıklanmıştır. Gelişmiş ülkelerde sıkça yararlanılan dilbilim verilerinin Türkçe eğitimine yansımamış olması sorunu, bu sorunun olası sebepleri ve çözüm önerilerine yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Dilbilim, Türkçe Öğretimi, dilbilim kuramları, dilbilim kavramları.