Diyarbakır yöresinde tiopürin S-metil transferaz enzim eksikliği ve TPMT*2, *3B ve *3C mutasyonlarının belirlenmesi

Tiopurin S-metil transferaz (TPMT) enzimi, 6-mercaptopürin veya azatiopürin gibi tiopürin ilaçlarının metilasyonunu katalizleyen sitoplazmik bir enzimdir. TPMT aktivitesi polimorfiktir ve üç tip enzim aktivitesi gözlenir. Populasyonlar içerisinde; insanların %89'u yüksek aktivite, yaklaşık olarak %11'i orta düzeyli aktivite ve %0,3'ü (300'de 1) düşük veya belirlenemeyen aktiviteye sahiptir. TPMT enzim eksikliği olan hastalar tiopürin ilaçlarının standart dozları ile tedavi edildiğinde, hematolojik toksisite ya da ölüm riski normal aktiviteye sahip olanlardan daha yüksek olacaktır. Değişik populasyonlarda yapılan araştırmalarda TPMT enzim aktivitesi ve genotipi arasında yüksek ilişki olduğu gösterilmiştir. TPMT enzim eksikliğinin nedeni; TPMT genindeki SNP (tek nükleotid polimorfizmi)lerdir. Yaygın olan dört mutant allel vardır. Bunlar TPMT*2 (G238C), TPMT*3A (G460A ve A719G), TPMT*3B (G460A) ve TPMT*3C (A719G)dir. Bu SNP'ler TPMT aktivitesinin belirlenmesinde majör belirleyicilerdir. Hastalar tiopürinler ile tedavi edilmeden önce TPMT aktivitesinin belirlenmesi yaşamı tehdit eden komplikasyonlardan kaçınmak için faydalı olacaktır.Bu çalışmanın amacı; Diyarbakır yöresinde TPMT*2, *3B ve *3C mutasyonlarını belirlemek ve TPMT mutasyonları hakkında klinisyenlere bilgi vermektir.Bu çalışmada tam kan örnekleri hastalardan alınmış ve DNA'lar DNA saflaştırma kitleri kullanılarak izole edilmiştir. TPMT genotipleri Real Time PCR ve TPMT mutasyon kitleri kullanılarak belirlenmiştir. Çalışmada 96 hasta değerlendirilmiştir. Bu hastalardan 2 tanesinde heterozigot TPMT*3B mutasyonu belirlenirken, 2 tanesinde ise heterozigot TPMT*3C mutasyonu belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: TPMT genotipleri, Real Time PCR, TPMT mutasyon kitleri.