Diz osteoartriti olan hastalarda nöropatik ağrı sıklığı ve yaşam kalitesi , fonksiyonel durum, depresyon ile ilişkisi

Giriş : Diz osteoartritinde ağrı en önemli şikayeti oluşturmaktadır. Osteoartrit(OA) ağrısının çoğunlukla bir nosiseptif ağrı olduğu düşünülmektedir. Ancak daha önce yapılan çalışmalarda radyolojik bulgular ile hasta yakınmaları arasındaki ilişkinin zayıf bulunması sonucunda , OA hastalarında ağrı kaynağının nosiseptif dışında multifaktöriyel olduğunu düşündürmektedir. OA'de nöropatik ağrı bulgularının da meydana gelebileceği gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı ; semptomatik diz osteoartiti olan hastalarda nöropatik ağrı sıklığını değerlendirmek ve fonksiyonel durum , yaşam kalitesi ve depresyon ile ilişkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem : Adıyaman Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı polikliniğine diz ağrısı ile başvuran 40 yaş üstü , ACR ( American College of Rheumatology) kriterlerine göre primer diz OA tanısı konulmuş olan 150 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların yaşı , cinsiyeti , eğitim durumu , boy ve kilo değerleri sorgulanarak kaydedildi. Nöropatik ağrı değerlendirmesinde tarama testi olarak S-LANSS(Self-administered Leeds Assessment of Neuropathic Symptoms and Signs) skoru kullanıldı. Hastaların ağrı durumu VAS (Vizüel analog skala)ile , fonksiyonel durumları WOMAC (Western Ontario and Mc Master Universities Osteoarthritis Index) ile ,yaşam kalitesi SF-36(Kısa form-36) ile ve depresyon durumları da BDÖ (Beck Depresyon Ölçeği) ile değerlendirildi. Bulgular : 150 hastanın 117(%78)'si kadın, 33(%22)'ü erkekti. Ortalama yaş değerleri 61,71±8,48, Vücut Kitle İndeksi(VKİ) ortalama değeri 28,72±2,95 idi. S-LANSS skoruna göre; hastaların 55(%36.7)'inde nöropatik ağrı komponenti mevcuttu. Nöropatik ağrısı olan grubun nöropatik ağrısı olmayan gruba göre yaş, semptom süresi sabah tutukluluk süresi, VAS , WOMAC ve BDÖ skor ortalamaları anlamlı olarak yüksek, SF-36 parametreleri ise anlamlı olarak düşük bulundu. Ayrıca, BDÖ skorları ile S-LANSS nöropatik ağrı skoru , VAS , WOMAC parametreleri arasında pozitif korelasyon saptanırken, SF-36 parametreleri ile, S-LANSS, VAS ve WOMAC parametreleri arasında ise negatif korelasyon saptandı. Sonuç : Diz osteoartritli hastalarda ağrının bir nedenin de nöropatik ağrı olduğu ve bu hastalarda ağrı şiddetinin daha fazla, fonksiyonel durumlarının daha kötü ve eşlik eden depresyon skorlarının daha yüksek olduğu göz önünde bulundurularak tedavi planlanmasında bu durumda akılda tutulmalıdır. Anahtar Kelimeler : Diz , osteoartrit ,nöropatik ağrı , WOMAC , SF-36 , BDÖ