Diz yaşam kalitesi 26 maddelik ölçeğinin Türkçeye uyarlanması: Kültürel adaptasyon, güvenilirlik ve geçerlilik

Bu çalışmanın amacı "The Knee Quality of Life 26-item Questionnaire (KQoL-26)" ölçeğini Türkçeye çevirmek ve Türkçe versiyonunun (Diz Yaşam Kalitesi 26 Maddelik Ölçek: DYK-26) güvenilirlik ve geçerliliğini incelemektedir. Araştırmaya 40 yaş üzeri primer diz osteoartriti olan 182 gönüllü hasta dâhil edildi. DYK-26, Guillemin ve Beaton'un prosedürlerine göre çevrildi ve kültürel olarak uyarlandı. Ölçeğin anlaşılırlığı pilot çalışma ile test edildi (n=20). Bireylerin demografik ve klinik özellikleri kaydedildi. Bireylere DYK-26 ölçeğinin Türkçe versiyonu ile birlikte SF-36, KOOS ve WOMAC anketleri uygulandı. İlk değerlendirmeden 3 gün sonra, hastalardan DYK-26 ölçeğini tekrar doldurmaları istendi. Her iki testin toplam sonuçları arasındaki korelasyon sınıf içi korelasyon katsayısı (ICC) ile belirlendi. İç tutarlılık Cronbach's α katsayısı kullanılarak test edildi. Geçerlilik, DYK-26 ile SF-36, KOOS ve WOMAC skorları arasındaki Pearson korelasyon katsayısı hesaplanarak değerlendirildi. Katılımcıların yaş ortalamaları 59.96±8.47 yıl olup %72.5'i (n=132) kadındı. Ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısı Cronbach α=0.965 olarak bulundu. Fiziksel fonksiyon, aktivite limitasyonları ve emosyonel fonksiyon alt bölümleri için Cronbach α değeri sırasıyla 0.945, 0.915, 0.903 olarak hesaplandı ve iç tutarlılığın yüksek olduğu belirlendi. ICC değerleri soru bazında 0.791-0.954 arasında; alt bölümlere ait ICC değerleri 0.948-0.963 arasında olduğu görüldü. Bu ölçekten alınan puanların SF-36 ve KOOS ile pozitif yönde, WOMAC ile negatif yönde ilişki olduğu saptandı (p<0.01). En yüksek ilişki SF-36 ve DYK-26 ölçeklerinin fiziksel fonksiyon alt bölümleri arasındaydı (r=0.901). DYK-26 ölçeği diz osteoartriti hastalarının diz ile ilişkili yaşam kalitesini değerlendirmede kullanılabilecek güvenilir ve geçerli Türkçe bir ölçektir