Döngüsel ekonomi indikatörleri çerçevesinde Avrupa ülkelerinin ÇKVV yaklaşımları kullanılarak değerlendirilmesi

Bu çalışmanın amacı, Avrupa ülkelerinin döngüsel ekonomi performanslarını karşılaştırmaktır. Döngüsel ekonomi, kaynakların verimli kullanımı, atıkların azaltılması, yeniden kullanım ve geri dönüşümü esas alan sürdürülebilir kalkınma modelidir. EUROSTAT verilerine dayanarak 27 Avrupa ülkesinin 2000–2023 dönemi ortalamalarıyla incelenmiştir. Analiz üç boyutta yürütülmüştür: üretim–tüketimde verimlilik ve çevresel etkiler, atıkların geri kazanımı ve ikincil hammadde kullanımı, rekabetçilik ve yenilikçilik. Ülkelerin sıralamaları CoCoSo, MABAC, MAIRCA ve Borda yöntemleriyle belirlenmiş, göstergeler eşit ağırlıklandırılmıştır. Bulgular, ülkeler arasında belirgin farklılıklar olduğunu göstermektedir. Almanya, İtalya ve Fransa lider ülkeler olurken Hollanda, İspanya ve Hırvatistan güçlü performans sergilemiştir. Estonya, Malta ve Lüksemburg ise en düşük performansa sahiptir. Batı Avrupa ülkeleri inovasyon ve verimlilikte öne çıkarken, Doğu ve küçük ülkeler atık yönetimi ve ikincil hammadde kullanımında geride kalmıştır.