Dudak damak yarıklı bireylerde mandibular morfolojik yapıların karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışmanın amacı, dudak damak yarığı deformitesine sahip bireylerin mandibular morfolojik yapılarına ait özellikleri, dudak damak yarığı deformitesi bulunmayan bireyler ile karşılaştırarak değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Çukurova Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'ne tedavi isteği ile başvuran hastaların konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntüleri üzerinde yürütülmüştür. Dahil edilme ölçütlerine uyan, tek taraflı dudak damak yarığına sahip 30 hasta ile dudak damak yarığı mevcut olmayan 30 bireyden oluşan kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir. Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi verileri üzerinde belirlenen referans parametreleri Planmeca Romexis 3.8.1.R (Planmeca Oy, Helsinki, Finlandiya) ve Dolphin Imaging Version 11.95 (Dolphin Imaging and Management Solutions, Chatsworth, CA, USA) programları kullanılarak ölçülmüştür. Bu ölçümler mandibular ve kondiler morfoloji bulguları olmak üzere 2 grupta değerlendirilmiştir. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 25.0 paket programı kullanılmıştır. Bulgular: Tek taraflı dudak damak yarığına sahip hastaların yarık bulunan taraf eminens yüksekliği, ön-üst-arka eklem aralığı, kondiler genişlik, ramus uzunluğu, gövde uzunluğu ve kondil uzunluğu ölçümlerinin, kontrol grubuna göre daha düşük (p<0,05); gonial açı ölçümlerinin ise daha yüksek olduğu bulunmuştur (p=0,040). Tek taraflı dudak damak yarığı bulunan hastalarda, yarık deformitesinin mevcut olduğu taraf medial eklem aralığı, eminens yüksekliği, arka eklem aralığı ve kondiler genişlik ölçümleri yarık bulunmayan tarafın ölçümlerine kıyasla daha düşük (sırasıyla p=0,001; p=0,004; p=0,001; p=0,024; p<0,001); mandibular gövde uzunluğu, ramus uzunluğu, kondil uzunluğu ve gonial açı ölçümlerinin ise yarık bulunmayan tarafta, yarık olan tarafa kıyasla daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,001; p<0,001; p<0,001; p=0,008). Tek taraflı dudak damak yarığı bulunan hastaların yarık olmayan taraf eminens yüksekliği, ön eklem aralığı, üst eklem aralığı ve ramus uzunluğu ölçümlerinin kontrol grubuna kıyasla daha düşük (sırasıyla p=0,011; p=0,021; p=0,002; p=0,041); gonial açı ölçümlerinin ise yarık bulunmayan tarafta kontrol grubuna kıyasla daha yüksek bulunmuştur (p=0,002).Tek taraflı dudak damak yarığı deformitesi bulunan hastalarda çene ucu sapması ile yarık bulunan taraf gonial açı ölçüm ortalamaları arasında ters yönlü orta düzey bir ilişki olduğu saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızın bulgularına göre, dudak damak yarığı mandibular morfolojik yapıları etkilemekte olup çene ucu sapmasına sebep olmaktadır. Anahtar Kelimeler: Dudak ve damak yarıkları, Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi, Mandibular morfoloji