Kanser tedavisi alan çocuklara ve ebeveynlerine verilen yorgunluğa ilişkin eğitimin ve planlı yürüyüş programının çocuklardaki yorgunluk düzeyine etkisi

Amaç: Araştırmanın amacı kanser tedavisi alan çocuklara ve ebeveynlerine yorgunluğa ilişkin verilen eğitimin ve planlı yürüyüş programının çocukların yorgunluk düzeyine etkisini değerlendirmektir. Yöntem: Araştırma Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Kliniği'nde yatarak kemoterapi uygulanan çocuk ve ergenlerde randomize olmayan kontrollü deneysel bir çalışma olarak yürütülmüştür. Çalışma verileri Ocak 2020- Aralık 2022 tarihleri arasında toplanmıştır. Örneklem sayısını toplam 44 çocuk oluşturulmuştur. Çalışma başlama tarihinden itibaren 15 günlük periyotlarda 5 günlük kemoterapi alan ilk 22 çocuk eğitim grubuna sonraki 22 çocuk yürüyüş grubuna dahil edilmiştir. Eğitim grubuna yalnızca yorgunluğa ilişkin eğitim verilirken, yürüyüş grubuna yorgunluğa ilişkin eğitim verilip planlı yürüyüş programı uygulanmıştır. Ölçümler için örnekleme dâhil edilen her çocuk ve ebeveynine 7-12 Yaş Pediatrik Onkoloji Hastalarının Yorgunluğunu Değerlendirme Ölçeği, Ebeveynlerin 7-12 Yaş Pediatrik Onkoloji Hastalarının Yorgunluğunu Değerlendirme Ölçeği, 13-18 Yaş Pediatrik Onkoloji Hastalarının Yorgunluğunu Değerlendirme Ölçeği ve Ebeveynlerin 13-18 Yaş Pediatrik Onkoloji Hastalarının Yorgunluğunu Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin tamamının istatistiksel analizleri SPSS 20,0 (IBM Electronics, ABD) istatistik programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırma dahilinde grupların ön test-son test puanları arasında anlamlı bir fark olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan analiz sonuçlarına göre yürüyüş grubundaki 7-12 yaş çocukların (p<0,05), 13-18 yaş çocukların (p<0,05) ve 13-18 yaş ebeveynlerinin (p<0,05) son test puanlarında anlamlı derecede yükselme olduğu görülmüştür. Kullanılan ölçek likert tipi ölçek olup, artan puanlar çocukların yorgunluk düzeylerinin azaldığını göstermektedir. Sonuç: Planlı yürüyüş programının, kanser tedavisi alan çocuk ve ergenlerin yorgunluk düzeyini azaltmada etkili bir yöntem olduğu belirlenmiştir.