Jeoistatistiksel yöntemlerin farklı maden rezerv türlerinin modellenmesine etkileri

Bir ülkenin kalkınması ve ilerlemesi, yeraltı ve açık ocak kaynaklarının doğru değerlendirilmesine, bunların bilimsel ve ekonomik yöntemlerle analizi ve üretilmesine bağlıdır. Çünkü yaşamı aktif ve işlevsel kılan araç ve malzemelerin %99'u doğal kaynaklardan, özellikle madenlerden sağlanmaktadır. Kısacası hammadde potansiyelleri ülkelerin en önemli güçleridir ve kalkınma ve kalkınmanın dayanacağı gerçek kaynaklardır. Bu çalışmada iki farklı maden rezerv yatak tipi analiz edilmiştir. Bunlardan biri kömür yatağıdır. Kömür yatakları havza tipi yatak şeklinde bulunur. Başka bir deyişle, bu tip yataklar, geniş ölçekli alan üzerinde bir katman tipi dağılım tipi sergiler ve kalite parametreleri ve kalınlık açısından (eşdeğer dağılıma yakın) keskin değişiklikler göstermezler. İkinci veri seti ise altın (Au), bakır (Cu), kurşun (Pb) ve çinko (Zn) madenlerinden oluşmakta olup, homojen olmayan bir veri dağılımı sergileyen porfiri bir yatak tipi sunmaktadır. Çalışma, kriging ve simülasyon tekniklerini kullanarak iki farklı madencilik türünün jeoistatistik analizlerini ve haritalamasını kapsamaktadır. Bu çalışmanın bir sonucu olarak, farklı tip yataklı madencilikte jeoistatistik araçların uygulama sonuçları değerlendirilmiştir. Hesaplamalar açık kaynak kodlu yazılım olan GSLIB tarafından gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar, kriging temelli yöntemlerin, keskin değişiklik göstermeyen maden yataklarında oldukça uygun olduğunu, buna karşın simülasyonun ise keskin yerel değişikliklerin gözlemlendiği yerlerde çok daha sağlıklı sonuçlar verdiğini göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Madencilik, jeoistatistik, kömür, altın, kriging, simülasyon, GSLIB