Ege denizinde sardalya (Sardina pilchardus walbaum, 1792)'nın üreme biyolojisi ve büyümesi

ÖZET Ege Denizi'nde dağılım gösteren Avrupa sardalyası (Sardina pilchardus )'nun çoğalma biyolojisi ve büyümesinin tanımlanması için, 1988-1990 yıllan arasında Edremit Körfezi (I. Bölge), İzmir Körfezi (II.Bölge) ve Büyük Menderes Deltası (III. Bölge) 'nda aylık balık örneklemeleri yapıldı. Yapılan çalışmada sardalyanın Türkiye`nin Ege kıyılarında, Eylül - Mayıs aylan arasında üreme işlevini yerine getirdiği belirlendi. I.,11. ve III. bölgeler için sırasıyla: ilk cinsel olgunlaşma boyu, erkek bireylerde 12.0, 12.4, 12.2 cm. ve dişi bireylerde 11.3, 12.2, 12.2 cm.; cinsiyet oranı(dişi : erkek); 1: 0.28, 1: 0.83, 1: 0.82 ; Üremenin en fazla olduğu dönem ise cinsel olgunluk indeksine (GSI) göre, deniz suyu sıcaklığının en düşük olduğu Aralık, Ocak ve Şubat aylarıdır. Çoğalma döneminde seri olarak çoklu yumurtlamanın bir göstergesi olarak, yumurtalığın morfolojik ve histolojik gözlemlerine göre değişik büyüklüklerde yumurtayı bir arada görmek olasıdır. Bir defada bırakılan yumurta sayısı yukarıda verilen bölgeler için sırasıyla; toplam boya göre Y=0.0072666 X5-0668 Y=0.00029413 X6-2422, Y=0.00030273 X6-1990 ve gonadsız balık ağırlığına göre Y=48.080 X1-5061,Y=61.123 X1-3772,Y=10.853X1-8838 şeklindedir. Yumurtlama sıklığı; 9.3, 8.0 ve 8.6 gün aralıktır. Kondüsyon faktörü, İlkbahar sonlarından başlayarak Sonbahar aylarına kadar bir artış gösterir. En düşük kondüsyon faktörü Ocak ayında (0.70 - 0.80 arasında), en yüksek olarak Ekim ayında (1.12 ) belirlendi. Büyüme değerleri, I. Bölgede L» 23.33 cm, k -0.17, t0 3.147 ve Woo 107.93 g, II. Bölgede Loo20.69 cm, k -0.19, tQ 3.579 ve Woo 78.29 g şeklindedir. Boy - ağırlık ilişkisinde b değeri genel olarak yıl boyunca 2.5 - 3.5 arasında değişim gösterir. II. bölgede planktonda en fazla yumurta m^ de 500- 1500 yumurta olmak üzere Ocak ayında ele geçti.