Eğitimde toplam kalite yönetiminin uygulanabilirliği ve bir model önerisi

11 YÜKSEK LİSANS TEZİ EĞİTİMDE TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ'NİN UYGULANABİLİRLİĞİ VE BİR MODEL ÖNERİSİ Süleyman B AYKARA İşletme Anabilim Dalı Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aralık 1999 Danışman: Yrd. Doç. Dr. Meral AŞIKOĞLU Küreselleşen dünyada, 21. yüzyıla girerken üretimde "Sanayi Toplumu", kültürde milli değerlere dayalı "Bilgi Toplumu", davranışta, "Bilim Toplumu" olamayan toplumlar hemen her alanda rekabet şanslarım kaybedeceklerdir. Bu gelişme eğitimle sağlanacaktır. Toplumlar eğitim sistem ve örgütlerini; hayatım belli bir standartta sürdürebilmek için hangi bilgi ve becerilere ihtiyacı olduğunu araştırabilen, bunları edinip yaşamında kullanabilen ve bir süre sonrada bunları yenileriyle değiştirebilen insanlar yetiştirecek şekilde oluşturmak zorundadır. Mevcut eğitim sistemi içinde ortaöğretim kademesi, düşünmeyi, sorgulamayı ve araştırma yapma yerine üniversite sınavlarına hazırlamayı hedefleyen, ezberci ve yetenekleri köreltici niteliktedir. Bu durum üniversiteye alınan öğrenci sayısındaki sınırlama da dikkate alındığında toplumun üretkenliğini düşürücü sonuçlar doğurur. Dünyada uluslar arası ilişkilerin hız kazanması, ekonomik bloklaşmalar, kıt kaynakların daha etkin kullanılması zorunluluğu, tüketici bilincinin artması, çevre duyarlılığı, tüm işletmelerin dikkat ve çabalarını "kalite" kavramı üzerinde odaklaştırmış ve "müşteri tatmini" ile "sürekli değişim" kavramlarının önemini artırmıştır. Eğitimin kalitesini belirlemede ölçüt evrenselleşmiş ve dünya toplumundaki gelişmelerin dikkate alınması zorunlu olmuştur. Bu gelişme eğitim sistemi içinde bir alt sistem olan ortaöğretimIll işletmelerini "öğretmen merkezli" olmaktan çıkarıp, "öğrenci merkezli" bir halde yeniden yapılanmasını zorunlu kılmıştır. Müşteri ve iş görenlere yönelik değerlerdeki değişmeyi en iyi temsil eden toplumun taleplerine duyarlı, kaynak kullanımında etkinlik sağlayan yönetim modellerinden birisi olan TKY'nin ortaöğretim kademesinde uygulanması bu işletmelerin amacına ulaşmalarını büyük ölçüde kolaylaştıracaktır.