Elazığ Bilim ve Sanat Merkezi öğrencilerinin Sosyal Bilgiler Dersine ve motivasyon düzeylerine ilişkin görüşleri

Çalışmanın amacı, Sosyal Bilgiler dersine yönelik görüşlerini ve motivasyon düzeylerini belirlemektir. Araştırma, 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Elazığ ilinde Elazığ Bilim ve Sanat Merkezi?ne devam etmekte olan 4.5.6.7. sınıf öğrenciler üzerinde yürütülmüştür. Araştırmada biri görüşme tekniği diğeri motivasyon ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada nicel ve nitel araştırma desenlerinin bir arada bulunduğu karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerde motivasyon ölçeği kullanılırken nitel verilerde görüşme tekniği kullanmıştır. Araştırmanın nicel verileri Gömleksiz ve Kan (2012) tarafından geliştirilen ?Sosyal Bilgiler Dersi Motivasyon Ölçeği? ile toplanmıştır. Beşli Likert tipindeki ölçek, 23 maddeden oluşturulmuştur. Üç faktörden oluşan ölçeğin KMO değeri 0,893, Bartlett testi 5,261 ve Cronbach Alpha iç tutarlık katsayısı 0,792?dir. Faktörler sırasıyla ?İçsel Motivasyon?, ?Önemseme?, ?Dışsal Motivasyon? oluşmaktadır. Ölçeğin seçenekleri; ?(5) Tamamen Katılıyorum?, ?(4) Katılıyorum?, ?(3) Kısmen Katılıyorum?, ?(2) Katılmıyorum?, ?(1) Hiç katılmıyorum? şeklinde olup ölçekteki cümleler ?Tamamen katılıyorum? seçeneğinden ?Hiç Katılmıyorum? seçeneğine doğru 5, 4, 3, 2, 1 seklinde puanlanmıştır. Anketler araştırmacı tarafından Bilim ve Sanat Merkezi öğrencilerine, merkezde derse giren Sosyal Bilgiler Öğretmeninin yardımı alınarak bir ders saati içerisinde uygulanmıştır. Anketler, araştırmacılar tarafından dağıtılmış, sorular cevaplandıktan sonra araştırmacılar tarafından toplanmıştır. Araştırmanın nitel kısmına ait veriler ise yarı yapılandırılmış açık uçlu altı sorudan oluşan bir görüşme formu ile toplanmıştır. Bu çerçevede konu ile ilgili olarak Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi?nde görev yapan araştırma görevlileri ile Elazığ Ortaokulu, Gönül İhsan Tangülü ortaokulu ve Bilim Sanat Merkezi?nde görev yapan Sosyal Bilgiler dersi öğretmeninin görüşlerine başvurulmuştur. Nicel verilerin analizinde SPSS-16 istatistik programı, nitel verilerin analizinde ise N-VIVO-8 programı kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinin sonuçları ELBİLSEM?e devam eden erkek ve kız öğrencilerin içsel motivasyon düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Erkek öğrencilerin dışsal motivasyonu kız öğrencilerin dışsal motivasyon düzeyine göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Sosyal Bilgiler dersini önemseme boyutuna ilişkin öğrenci görüşlerinin cinsiyet değişkeni açısından anlamlı biçimde kızlar lehine farklılaşmıştır. Öğrencilerin içsel motivasyonlarının sınıf düzeyine göre 7. Sınıfların aleyhine farklılaşmıştır. Öğrencilerin dışsal motivasyona ilişkin görüşlerinin sınıf düzeyi değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı biçimde farklılaşmamıştır. Öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersini önemseme boyutuna ilişkin görüşlerinin sınıf düzeyi değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı biçimde farklılaşmamıştır. Nitel verilerin sonuçları Sosyal Bilgiler öğretmenin dersi görsel araçları kullanarak yürüttüğü, sınıf içi etkinliklerin öğrenci üzerinde olumlu bir etkisi olduğu görülmüştür. Sosyal Bilgiler dersinin günlük hayat uygulanabileceği, ödev ve performans görevlerini gerekli olduğu, tarih alanına ilişkin konularda zorluk çekildiği, sınav ve değerlendirme biçimlerinin uygun olduğu, öğrencilerin dersi materyallerle yürüteceği ve Bilim ve Sanat Merkezinin okuldaki Sosyal Bilgiler dersine olumlu katkıda bulunduğu görülmüştür. Sosyal bilgiler dersinde materyal kullanımın arttırılması ve sosyal bilgiler dersinde yapılan sınav ve değerlendirmelerin gözden geçirilmesi önerilmektedir. Ayrıca Sosyal Bilgiler dersi kapsamında öğrencilerin daha çok geziye götürülmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler, Üstün zekâlı/ yetenekli, Yetenek, Bilim ve Sanat Merkezi, Zekâ