Endülüs'ün fethi ve Valiler Döneminde Berberîler

Yaşar Emrah Koşdaş

Master'sOpen Access

TR

|EN

Endülüs'ün fethi ve Valiler Döneminde Berberîler

2019

0 views

0 downloads

Advisor: Doç. Dr. İhsan Arslan

Abstract (TR)

Endülüs Tarih'i ve Medeniyet'i İslâm tarihi içerisinde siyasî ve kültürel açıdan önemli bir yere sahiptir. Bu topraklarda fetihle birlikte farklı dinî ve etnik unsurlar bir arada yaşamış ve bu toprakların siyasî, askerî ve kültürel bakımdan gelişimine katkı sağlamışlardır. Bu etnik mozaiğin en önemli parçalarından biri de Berberîlerdir. Onların Endülüs'te sahip oldukları bu önemli konum, bölgeye ne boyutta etki ettiklerinin bilinmesini gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda gerçekleştirilen bu çalışma da bu ihtiyacın karşılanması amaç edinilmiştir. Bu doğrultuda ilk olarak fetih dönemi olarak ifade edilen 92/711-95/714 yılları arasında, Berberîlerin İber Yarımadası'nın fethedilmesinde önemli bir paya sahip oldukları belirtilmiştir. Sonrasında gerçekleşen valiler döneminde ise, ilk olarak Berberîlerin nüfusu ve yerleşim bölgeleri konu edinilerek, onların nüfus bakımından diğer unsurların üzerinde olduğu ve Endülüs'te hangi bölgelere yerleştikleri ortaya konulmuştur. Bunun yanında gerek İber Yarımadası içerisinde gerekse Fransa içlerinde yapılan askerî faaliyerlerde Berberî askerlerden önemli derecede faydalanıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Berberîlerin müspet etkilerinin yanında menfî etkilerinin bulunduğu da görülmüş, ilk olarak kuzey bölgelerinde ortaya çıkan Mûnise İsyanı ve sonrasında gerçekleşen Büyük Berberî İsyanıyla birlikte, yarımada içerisinde askerî, siyasî, iktisadî, dinî ve ictimaî düzenin bozulduğu ifade edilmiş, bu bozulmanın Endülüs İslâm varlığını önemli derecede etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu hususlar çerçevesinde Berberîlerin, fetih ve valiler dönemi içerisinde, bazen müspet bazen de menfi manada bölge tarihine etki ettiği görülmüştür. Anahtar Kelimeler: İslâm Tarihi, Endülüs, Fetih dönemi, Valiler dönemi, Berberîler.