Endüstriyel pazarlarda üretici ile tedarikçi arasındaki ortak değer yaratma, bağlılık, güven ve sürdürülebilir rekabet avantajı ilişkilerinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, endüstriyel pazarlarda üretici ile tedarikçi arasındaki ilişkilerde ortak değer yaratma ölçeğinin geliştirilmesi ve geliştirilen ölçeğin "Bağlılık", "Güven" ve "Sürdürülebilir Rekabet Avantajı" kavramları arasındaki ilişkilerin doğru ve güvenilir bir bakış açısıyla ortaya koyulmasıdır. Çalışma genel olarak 3 bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde, araştırma modelinde yer alan ortak değer yaratma, bağlılık, güven ve sürdürülebilir rekabet avantajı değişkenleri hakkında kavramsal çerçeve ortaya konulmuştur. Çalışmanın ikinci bölümünde, endüstriyel pazarlardaki 406 işletmeden alınan veriler ile üretici-tedarikçi ilişkilerinde ortak değer yaratma ölçeği geliştirilmiştir. Çalışma kapsamında ortak değer yaratma ölçeğinin hazırlanmasında sekiz aşamalı ölçek geliştirme sürecinden faydalanılmıştır. Ölçek geliştirme çalışması sonunda Türkiye makine imalat sektöründeki üretici-tedarikçi ilişkilerinde ortak değer yaratmanın 3 boyuttan oluştuğu belirlenmiştir. Bu boyutlar: süreç geliştirme, bilgi paylaşımı ve etkileşimdir. Çalışmanın üçüncü bölümünde, araştırmanın modelini test etmek için Türkiye makine imalat sektöründeki orta veya büyük ölçekte bulunan 326 işletme üzerinde araştırma yapılmıştır. Yüz yüze anket yöntemi ile elde edilen veriler IBM SPSS Statics 22 ve IBM SPSS AMOS 20 paket programları ile analiz edilmiştir. Analiz doğrultusunda makine üreticilerinin tedarikçileri ile olan ilişkilerinde ortak değer yaratma, bağlılık, güven ve sürdürülebilir rekabet avantajı arasındaki ilişkiler ortaya konulmuştur. Çalışmanın sonucunda, makine üreticilerinin tedarikçileri ile olan ilişkilerinde ortak değer yaratmanın bağlılık, güven ve sürdürülebilir rekabet avantajını doğrudan ve olumlu olarak etkilediği belirlenmiştir. Ortak değer yaratmanın alt faktörlerinin modelde yer alan diğer değişkenler ile etkileşimine bakıldığında ise süreç geliştirmenin bağlılık, güven ve sürdürülebilir rekabet avantajını olumlu ve güçlü bir etkisinin olduğu görülürken bilgi paylaşımı ve etkileşimin modeldeki diğer değişkenler ile anlamlı bir ilişkilerinin olmadığı belirlenmiştir.