Enerji ticareti bağlamında Türkiye ve seçili İslam ülkeleri arasındaki işbirliklerinin incelenmesi

Bu tez çalışmasında, Türkiye ile enerji zengini seçili İslam ülkeleri arasında gerçekleşen enerji ticaretinin yapısal dinamikleri ve stratejik önemi incelenmiştir. Özellikle petrol, doğal gaz ve kömür gibi fosil yakıtlar üzerinden kurulan ticaret ilişkileri, yalnızca ekonomik değil; aynı zamanda politik, çevresel ve diplomatik boyutlarıyla ele alınmıştır. Çalışma kapsamında Türkiye'nin İran, Cezayir, , Suudi Arabistan, Irak ve Azerbaycan ile yürüttüğü enerji ticareti ilişkileri örnek olarak seçilmiş; PMI (Pointwise Mutual Information) yöntemi kullanılarak bu ilişkilerin karşılıklı tercih düzeyleri ve bağımlılık yapıları analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, Türkiye'nin enerji ithalatında İslam ülkeleriyle kurduğu bağların sadece coğrafi yakınlıkla değil, siyasi uyum, altyapı entegrasyonu ve ticaretin tarihsel seyriyle şekillendiğini göstermektedir. Ayrıca enerji ticaretinin çevresel etkileri göz önüne alınarak, gömülü karbon salımı gibi konular da değerlendirilmiş; sürdürülebilir enerji politikalarının gerekliliğine vurgu yapılmıştır. Tez, enerji diplomasisinin gelecekte çok aktörlü, çevresel sorumluluk taşıyan ve stratejik ortaklıklara dayalı bir yönelime ihtiyaç duyduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, Türkiye ile seçili İslam ülkeleri arasındaki enerji iş birliklerinin sadece ticari değil, aynı zamanda bölgesel güvenlik ve sürdürülebilir kalkınma açısından da derinleşmeye açık olduğu sonucuna varılmıştır.