Etlik civcivlerde koksidiyoz kontrolünde bitkisel ekstraktların kullanım olanakları

ÖZDOKTORA TEZİETLİK CİVCİVLERDE KOKSİDİYOZ KONTROLÜNDE BİTKİSELEKSTRAKTLARIN KULLANIM OLANAKLARIİbrahim Serhan SERİNÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜZOOTEKNİ ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. Hasan Rüştü KUTLUYıl :2006, Sayfa: 92Jüri : Prof.Dr. Hasan Rüştü KutluProf.Dr. Ferda OkanDoç.Dr. Mehmet ÇelikProf.Dr. Murat GörgülüYrd.Doç.Dr. Ahmet ŞahinBu çalışmada etlik piliç rasyonlarında yem katkı maddesi olarak bitkiselekstrakt kullanımının koksidiyoz kontrolündeki etkinliği araştırılmıştır. Bitkiselekstraktların oosit saçımı, bağırsak lezyon skoru, canlı ağırlık artışı, yem tüketimi veyemden yararlanma oranına etkisi incelenmiştir. Denemede, %32 E. tenella, %32 E.acervulina, %18 E.burunetti ve %18 E. maxima sporlu oositleri içeren inokülant,47,000 adet sporlu oosit/civciv dozunda kullanılmıştır. Birinci ve ikinci denemelerdeher biri 16 adet, üçüncü ve dördüncü denemelerde ise her biri 17 adet Ross 308 erkekcivcivlerden oluşan muamele grupları kullanılmıştır. Tüm denemelerde, denemeleregöre dozu ve çeşidi değişen bitkisel ekstrakt(lar) yanında 120 ppm düzeyinde Yuccaschidigera da kullanılmıştır. Birinci denemede, Thymus vulgaris ve Zingiberofficinale ikinci denemede, Origanum vulgare ve Syzygium aromaticumekstraktlarından herbiri 400 ppm düzeyinde kullanılmıştır. Üçüncü denemede, ilk ikidenemeden en iyi cevabı veren ekstraktlar olan; O. vulgare ve Z. officinale'nin 1:1(g/g) karışımının, 200 ve 300 ppm dozları denenmiştir. Dördüncü denemede ise, ilküç denemede koksidiyoza karşı etkinliği açısından en iyi sonucu veren 400 ppm O.vulgare ekstraktlarının, kuluçka çıkışı takiben ve 12. gün yaştan itibarenkullanımının; antikoksidiyalle (robenidin) mukayeseli olarak etkinliği araştırılmıştır.Kuluçka çıkışını takiben 400 ppm O. vulgare ve 120 ppm Y. schidigera ekstraktıkullanımının antikoksidiyal kullanımına benzer etkiye sahip olduğu, inoküle edilentüm grupların istatistiki olarak benzer olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, buçalışmada kullanılan bitkisel ekstraktların koksidiyoz kontrolünde antikoksidiyallerealternatif olabilecekleri saptanmıştır.Anahtar Kelimeler: Etlik piliç, koksidiyoz, oosit saçımı, performans, bitkiekstraktlarıI