Étude de la traduisibilité des fables analyse comparée des traductions en turc des fables de Jean de la Fontaine par Nazım Hikmet Ran, Orhan Veli Kanık et Sabahatti̇n Eyüboğlu

Toplumların ve kültürlerin birbirini tanımasında önemli rol oynayan aynı zamanda evrensel bir iletişim aracı olarak da kabul edilen yazınsal çeviri - yazın metinleri arasında da özellikle şiir çevirisi - pek çok bileşeni yerinde ve uyumlu bir biçimde biraraya getirme çabasıyla aslında bir anlamda düşünme sanatıdır.Çalışmamızda şiir çevirisinin gerektirdiği özel yaklaşımları ve gereksinimleri temel alan bu bakış açısıyla, Fransız şair La Fontaine'in üç farklı çevirmen; N. H. Ran, O. V. Kanık ve S. Eyüboğlu tarafından Türkçeye çevrilen öyküncelerinin çevrilebilirliğini, bu çevirilerden yaptığımız alıntılar üzerinde, çeviribilimcilerin tanımlayıp dizgeleştirdiği çeviri tekniklerinden hangilerinin uygulandığını ortaya koyarak incelemeyi amaçladık.Beş bölümden oluşan bu çalışmada, La Fontaine'in bu çevirmenler tarafından dilimize kazandırılmış öyküncelerinden yirmi dokuzunun çevirilerinin uygulanan mevcut teknikleri saptamak suretiyle çözümlemesini yaptık ve üç farklı çeviri ürününü karşılaştırarak inceledik.Bu çalışmanın birinci bölümü, araştırmanın yapısı, amacı ve inceleme yöntemiyle ilgilidir.İkinci bölüm, kuramsal bir araştırmadan oluşmaktadır. Bu bölümde çeviri olgusunun ve etkinliğinin farklı tanımlarını, çeviri tarihini, çeviribilimin bir disiplin olarak ortaya çıkışını ve çeviri türlerini yanısıra farklı bakış açılarıyla eski ve yeni düşüncelerin ele alındığı çevrilebilirlik ve çevrilemezlikle ilgili tartışmaları ortaya koyduk. Bu bölümde ayrıca öyküncelerin çözümlemelerini yaparken özellikle başvuracağımız Vinay ve Darbelnet'nin çeviri tekniklerine ve farklı çeviri yaklaşımlarına sonraki bölümlere ışık tutması amacıyla yer verdik.Üçüncü bölüm bütüncemizle ilgilidir. Bu bölümde yazınsal bir tür olarak öyküncenin tanımına ve özelliklerine kısaca değindikten sonra bu tür içinde La Fontaine'in yerini, anlatımdaki dilini, üslubunu ve onu farklı kılan niteliklerini ele aldık.Dördüncü bölümde La Fontaine'in yirmi dokuz öyküncesinin yukarıda andığımız üç çevirmene ait olan ve alıntılar yaparak karşılaştırmalı bir şekilde incelediğimiz Türkçe çevirileri yer almaktadır. Söz konusu öyküncelerin çevrilebilirliklerini ortaya koymak amacıyla yaptığımız çözümlemelerde çok çeşitli çeviri teknikleri arasından özellikle Vinay ve Darbelnet'nin sınıflandırıp adlandırdığı teknikleri esas aldık.Çalışmamızın beşinci bölümünde, alıntıladığımız öykünceler üzerindeki karşılaştırmalı analizlerin sonuçlarına, şiir çevirisine ve sorunlarına, çevirmenlerin rolüne ayrıca şiir çevirisi yapan çevirmenlere yönelik önerilerimize yer verilmiştir.Anahtar Kelimeler : Şiir çevirisi, Öykünce, Çevrilebilirlik, Çevrilemezlik, Kaynak metin, Erek metin.