Evli bireylerde çatışma yönetimi ve evlilik doyumu

Bu araştırma evlilik doyum düzeyleri farklı evli bireylerin çatışma yönetim biçimlerinin incelendiği betimsel bir araştırmadır. Ayrıca evli bireylerin demografik özelliklerine göre evlilik doyumu ortalamalarında manidar bir fark olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırmaya Ankara'da yaşayan 700 evli birey (366 kadın, 334 erkek) katılmıştır. Araştırmada nitel ve nicel yöntemler birlikte kullanılmıştır. Veri toplamak amacıyla Evlilik Yaşamı Ölçeği, Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmada nitel verilerin analizi için betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Temalar Gottman Çift Terapisi kuramı temel alınarak oluşturulmuş ve görüşmelerden elde edilen veriler bu temalara göre yorumlanmıştır. Nicel verilerin çözümlenmesinde çok yönlü varyans analizi (ANOVA) ve çoklu karşılaştırmalar için scheffe testi analiz yöntemlerinden faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda, evlilik doyum düzeyleri düşük evli bireylerde en sık rastlanılan çatışmaya başlama biçiminin sert başlangıç olduğu, evlilik doyum düzeyleri yüksek evli bireylerde en sık rastlanılan çatışmaya başlama biçiminin ise yumuşak başlangıç olduğu bulunmuştur. Bunun yanı sıra, evlilik doyum düzeyleri düşük evli bireylerde en sık rastlanılan çatışma yönetim biçiminin düşmanca çatışma yönetim biçimi olduğu, evlilik doyum düzeyleri yüksek evli bireylerde ise en sık rastlanılan çatışma yönetim biçiminin onaylayan çatışma yönetim biçimi olduğu ortaya konmuştur. Ayrıca, evlilik doyum düzeyleri düşük evli bireylerin ifadelerine göre eşlerinde en sık rastlanılan çatışma yönetim biçiminin düşmanca çatışma yönetim biçimi olduğu, evlilik doyum düzeyleri yüksek evli bireylerin ifadelerine göre ise eşlerinde en sık rastlanılan çatışma yönetim biçiminin onaylayan çatışma yönetim biçimi olduğu bulunmuştur. Bunun yanı sıra, evli bireylerin evlilik doyum düzeylerinin yaş, evlilik öncesi tanışıklık süresi ve çocuk sayısı değişkenlerine göre manidar olarak farklı olduğu bulunmuştur. Ancak cinsiyet, eğitim düzeyi, meslek, ortalama aylık gelir, evlilik kararı, evlilik süresi ve eşler arasındaki yaş farkı değişkenlerine göre evli bireylerin evlilik doyum düzeyleri arasında manidar fark olmadığı belirlenmiştir. Anahtar sözcükler: evli bireyler, evlilik doyumu, evlilik çatışması, Gottman çift terapisi, çatışma yönetim biçimleri.