Evli bireylerde toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumların, evlilik doyumuna ve psikolojik iyi oluş durumuna etkisinin incelenmesi

Araştırma, evli bireylerin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarının, evlilik doyumlarına ve psikolojik iyi oluş durumlarına olan etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Buna ek olarak araştırmaya katılan evli bireylerin, yaşları, cinsiyetleri, eğitim düzeyleri, sosyoekonomik düzeyleri, ailelerinin ve eşlerinin eğitim düzeyleri, evlenme biçimleri, evlilik süreleri, çocuk sahibi olup/olmama durumlarının toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarına, evlilik doyum ve psikolojik iyi oluş düzeylerine olan etkisi araştırılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul ili Beyoğlu ilçesindeki evli bireyler, örneklemini Beyoğlu bölgesinde görüşülen 235'i kadın ve 150'si erkek olmak üzere 385 evli birey oluşturmaktadır. Rastgele örnekleme yöntemiyle seçilmiş 385 evli bireyle, yüzyüze görüşme tekniği kullanılarak görüşme yapılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Zeyneloğlu(2008) tarafından geliştirilmiş Toplumsal Cinsiyet Rolleri Ölçeği, Canel(2007) tarafından geliştirilmiş Evlilik Doyumu Ölçeği, Ryff(1986) tarafından geliştirilmiş ve Cenkseven (2004) tarafından Türkçe'ye uyarlanmış Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanmış Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS programı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre; evli bireylerin cinsiyetlerinin, eğitim düzeylerinin, anne babalarının ve eşlerinin eğitim düzeylerinin, toplumsal cinsiyet rol tutumları, evlilik doyumu ve psikolojik iyi oluş bağlamında anlamlı fark oluşturduğu, sosyoekonomik durumları, evlenme biçimleri ve çocuk sahibi olup/olmama durumlarına göre sadece toplumsal cinsiyet rolleri ve evlilik doyumu bağlamında anlamlı bir fark olduğu, evlilik sürelerinin yalnız evlilik doyum düzeylerini evlilik yaşının ise sadece toplumsal cinsiyet rol tutumlarını yordadığı, yaş değişkeninin toplumsal cinsiyet rol tutumları,evlilik doyumu ve psikolojik iyi oluş durumlarında anlamlı bir fark yaratmadığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Araştırmanın temel amacı çerçevesinde; evli bireylerin eşitlikçi cinsiyet rolleri arttıkça psikolojik iyi oluş düzeylerinin arttığı, evlilik doyum düzeylerinin azaldığı tespit edilmiştir. Evlilik doyum düzeylerinin artması ise psikolojik iyi oluş düzeylerini düşürmektedir. Bu bulgular güncel yayınlar ışığında tartışılmıştır.