Entegre raporlama ve sermaye maliyeti arasındaki ilişkinin incelemesi: Borsa İstanbul (BİST) örneği

Uluslararası Entegre Raporlama Konseyi'nin kurulması ve Entegre Raporlama Çerçevesi'nin tanıtılmasıyla Entegre Raporlama'nın (IR) etkileri üzerine tartışmalar başlamıştır. Şirketler tarafından yayımlaması gereken finansal bilgilere dayalı tabloların aksine, IR (mevcut durumda gönüllülük esasına göre yayınlammaktadır), kurumsal performansı iyileştirmeye yardımcı olması amaçlanan finansal olmayan bilgileri de içerir. Bu çalışma, IR'nin finansman maliyeti üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Özellikle, IR'nin ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (WACC), özsermaye maliyeti (COE) ve borcun maliyeti (COD) üzerindeki etkisi irdelenmektedir. IR'nin etkisi, ayrı ayrı ve örnek şirketlerin Çevresel, Sosyal ve Yönetişim (ESG) puanlarıyla birlikte ölçülmektedir. Ayrıca, ESG puanları ile finansman maliyeti arasındaki ilişki üzerinde IR'nin olası düzenleyici rolü de incelenmektedir. Araştırma verileri ikincil olup, Borsa İstanbul'da işlem gören toplam 59 şirketin 2015-2020 yılları arasındaki verilerini içermektedir. Hipotezlerin test edilmesi amacıyla panel veri analizi kullanılmaktadır. Sonuçlar, WACC'nin ESG puanları ve IR ile pozitif olarak ilişkili olduğunu gösterirken, ne ESG ne de IR'nin COE üzerinde önemli bir etkisi vardır. COD dikkate alındığında, yüksek ESG puanlarının düşük borç maliyeti anlamına geldiği sonucuna ulaşılmıştır. ESG ve IR uygulamalarının henüz gelişmekte olan bir piyasada yatırımcılar tarafından olumlu algılanmadığı değerlendirilmiştir. Özellikle sermaye piyasalarında yatırımcılar konula ilgili farkındalıkları olmadığından ve/veya isteksiz davrandıklarından bu tür çağdaş uygulamalara önem atfetmemektedir. Bununla birlikte, IR'nin ESG ve WACC arasındaki ilişki üzerindeki düzenleyici etkisi, şirketlerin değer yaratan faaliyetlerini daha iyi iletmek için IR kullandıklarında WACC'nin azaltılabileceğini göstermektedir. Benzer bir etki COD için de gözlemlenmiştir, çünkü IR hazırlayan sosyal performansı yüksek şirketlerin borç piyasasındaki düşük maliyetlerden yararlanabileceği tespit edilmiştir. IR'nin düzenleyici rolü dışında, IR'nin "sürdürülebilir" şirketler arasında finansman maliyetini azaltma potansiyeline sahip olduğuna dair kanıt da sunulmaktadır.