Farklı aktüel kuruluşa sahip kızılçam ormanlarında odun üretimi ve karbon birikimi fonksiyonlarının optimal üretim planlaması

Çalışmanın temel amacı, doğal olarak yetişen kızılçam ormanlarının odun üretimi ve karbon birikimi fonksiyonlarını birlikte ele alan optimizasyon modellerinin geliştirilmesidir. Bu kapsamda yapılan işlemler şu şekilde özetlenebilir. Öncelikle farklı aktüel kuruluşa sahip hipotetik kızılçam ormanlarının odun üretimi ve karbon birikimi değerlerinin uzun dönem için modellenmesi yapılmıştır. Planlama modellerine karbon birikimi fonksiyonunun dahil edilmesinin, planlama süresi sonunda ilgili ormandan elde edilecek toplam net bugünkü değer üzerine olan katkıları ortaya konulmuştur. Odun üretimi ve karbon depolama fonksiyonları arasında mübadele analizleri yapılmıştır. Odun ürün çeşitlerinden zamana bağlı olarak meydana gelen emisyon sürelerinin model çözüm sonuçlarına etkisi araştırılmıştır. Farklı idare sürelerinin, ıskonto oranlarının ve birim karbon fiyatlarının orman ekosistem yapı ve kuruluşu ile ormandan sağlanabilecek odun üretimi ve karbon depolama değerleri üzerine etkileri belirlenmiştir. Ayrıca orman ekosistemlerine değişik zamanlarda ve değişik sıklıkta uygulanacak aralama/bakım müdahalelerinin orman kuruluşu ve sunduğu iki fonksiyon üzerinde yaratacağı etkiler ortaya konulmuştur. Çok amaçlı orman amenajmanı planlama problemi, doğrusal programlama tekniğine dayalı olarak modellenmiştir. Planlama süresi 100 yıl ve planlama periyodu 10 yıl olarak alınmıştır. Farklı özelliklere sahip planlama senaryolarının çözümü sonucunda, ormanların sunmuş olduğu iki önemli fonksiyon olan odun üretimi ve karbon birikimi üzerinde, aktüel orman kuruluşlarının önemli etkiye sahip olduğu görülmüştür. Ayrıca farklı idare süreleri, ıskonto oranları, birim karbon fiyatları, silvikültürel bakım müdahaleleri ve odun ürünlerinin zamana bağlı emisyon oranları, model çözüm sonuçlarını tüm orman kuruluşlarında etkilemiştir. Sonuç olarak, iki orman değeri arasındaki etkileşimlerin, orman fonksiyonları ve kuruluşu arasında varsayılan ilişkiye bağlı olarak, kimi zaman tamamlayıcı kimi zaman ise çatışmalı olduğu görülmüştür.