"Farklı kap ebatlari ve yetiştirme ortamlarının Toros Sediri fidanlarının kalitesine etkisinin araştırılması: Ankara (Yenikent) İlyakut fidanlığı örneği"

Ağaçlandırma çalışmalarında başarıyı etkileyen önemli faktörlerden biri de kullanılan fidan materyalidir. Fidan materyali olarak kaliteli fidan kullanılması oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacı Ankara (İlyakut) orman fidanlığında farklı kap ebatları ve yetiştirme ortamlarının üretilen Toros sediri fidanlarında morfolojik özellikler bakımından karşılaştırmalarla fidan kalite değerlendirilmesidir. Grupların karşılaştırılmasında iki yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Bu analizde, yetiştirme ortamları(Y1: %70 Toprak + %30 Humus, Y2: %70 Toprak + %20 Humus + %10 Gübre, Y3: %70 Toprak + %10 Humus + %10 Gübre + %10 Kabuk, Y4: %70 Toprak + %10 Humus + %10 Gübre + %5 Kabuk + %5 Ponza) ile kap ebatları(K1:11x25, K2:11x30, K3:18x30), muamele (faktör) olarak alınırken, ölçülen değişkenler olan yan kök sayısı, kök taze ağırlığı, sak taze ağırlığı, kök kuru ağırlığı, sak kuru ağırlığı ise bağımlı değişken olarak değerlendirilmiştir. Yapılan varyans analizi ile istatistiki olarak anlamlı farkların belirlenmesi durumunda, homojen alt grupların elde edilmesinde de Duncan testi kullanılmıştır. Çalışmada kabul edilen güven düzeyi % 95 ve önem düzeyi de % 5'dir. Bu analizlere ilişkin önemlilik düzeyleri ve diğer istatistiklerin hesaplanmasında SPSS 15.0 adlı paket programı kullanılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre kap tipinin ölçülen tüm morfolojik özellikler üzerinde istatistiki olarak etkili olduğu, kap boyutunun artmasının fidan boyu, kök boğazı çapı, kök taze ağırlığı,sak taze ağırlığı ve sak kuru ağırlığının ortalama değerlerini arttırdığı, yetiştirme ortamının ise morfolojik değerler üzerinde farklı etkiler meydana getirdiği görülmüştür. Türk Standartları Enstitüsü (TSE 1988) standartlarına göre yetiştirme ortamı ve kap boyutu ayrı ayrı değerlendirildiğinde en büyük kap boyutu olan (18x30) kap boyutunun %93,3 değeri ile, Y1(%70 toprak +%30 Humus) yetiştirme ortamının %91,9 değeri ile en yüksek I.kalite sınıfından fidana sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yetiştirme ortamı- kap boyutu ortak etkileşimine göre değerlendirildiğinde Y1(%70 toprak +%30 Humus)-K3(18x30) etkileşiminin I. kalite fidan oranının %96,7 oranına sahip olduğu belirlenmiştir.