Fen laboratuvarı konulu tezlerin sistematik literatür incelemesi

Bu çalışmanın amacı Türkiye'de eğitim ve öğretim alanında gerçekleştirilen fen laboratuvarı konulu tezleri incelemek, bu tezlerin nasıl bir eğilim gösterdiğini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda YÖKTEZ veri tabanından yapılan tarama sonucu ulaşılan 141 lisansüstü tez incelenmiştir. Ele alınan tezler "Tez İnceleme Formu" kullanılarak yıl, araştırma düzeyi, yayın yeri, alan, örneklem seviyesi, örneklem büyüklüğü, örnekleme yöntemi, yöntem, öğretim yöntem ve teknikleri, ölçme araçları ve veri analizi teknikleri bakımından incelenmiştir. Elde edilen veriler frekansa dayalı yorumlanmış, tablo ve grafikler oluşturulmuştur. Araştırmanın geçerliğini sağlamak amacıyla, araştırma sonuçlarının doğruluğu, uzman bir öğretim elemanının görüşü ile kontrol edilmiştir. Bu sayede araştırmanın kapsam geçerliği sağlanmıştır. Güvenirliği belirlemek amacıyla kodlayıcılar arası güvenirlik=(uzlaşılan çalışma sayısı/toplam çalışma sayısı)×100 formülü ile hesaplanmıştır. Araştırmacılar arasındaki uyum % 87 olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak eğitim ve öğretim alanında yapılan fen laboratuvarı konulu tezlerin 2005 yılından sonra artış gösterdiği, büyük bir bölümü yüksek lisans tezi olduğu görülmüştür. En fazla tez Gazi Üniversitesinde yapılmıştır. Öğretim kademesi olarak üniversite öğrencileri üzerinde yapılan ve nicel desende yürütülen tez çalışmaları daha fazladır. İncelenen lisansüstü tezlerin örneklem büyüklüğü en fazla 51-100 arasında değişmekte olup rastgele örnekleme tekniği kullanılmıştır. T-testi veri analizinde en fazla kullanılan teknik olmuştur. Alan olarak en fazla fen laboratuvarı dersinde araştırma yapılmış ve argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımı kullanılmıştır. İncelenen lisansüstü tezlerde veri toplama aracı olarak en fazla başarı, bilimsel süreç becerileri ve tutum ölçekleri kullanılmıştır. Elde edilen bu sonuçlardan yola çıkılarak önerilerde bulunulmuştur. ANAHTAR KELİMELER: Fen Laboratuvarı, Sistematik Literatür İncelemesi, Fen Eğitimi, Lisansüstü Tez