Finansal kiralama sektörü ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin analizi: Türkiye örneği

Türkiye ekonomisinde önemli ve gelişen sektörlerden biri olan finansal kiralama sektörü, yatırımcılar için alternatif bir finansman yolu olmaktadır. Bununla birlikte, Türkiye'de finansal kiralamanın, Dünya ile karşılaştırıldığında, özel sektörün finansman kaynakları arasında çok düşük bir düzeyde olduğu görülmektedir. Bu kapsamda, çalışmamızda, yüksek gelişme potansiyeline sahip olan finansal kiralama sektörünün Türkiye'deki mevcut durumu ile sektörün temel makroekonomik değişkenlerden biri olan ekonomik büyüme ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çerçevede, çalışmanın birinci bölümünde, finansal kiralama kavramı ve işleyişi hakkında genel bilgiler verilmiş; ikinci bölümünde, Dünya'da ve Türkiye'de finansal kiralama sektörünün gelişimi ve mevcut durumu ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise, ilk olarak, uygulama kısmında kullanılan analiz yöntemi, Vektör Otoregresif Regresyon (VAR) hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra, VAR modelinde kullanılacak değişkenleri belirlemek üzere, finansal kiralama sektörünü temsilen seçilen değişkenler ile ekonomik büyüme arasında ikili Granger nedensellik analizleri yapılmış ve ortaya çıkan nedensellik ilişkileri doğrultusunda analize dahil edilecek değişkenler belirlenmiştir. Devamında, VAR modeli 1 gecikme ile kurularak modellenmiş ve bu modelden yola çıkılarak, varyans ayrıştırması yapılmıştır. Varyans ayrıştırmasını takiben, etki tepki fonksiyonları oluşturulmuş ve analiz sonuçları yorumlanmıştır. Uygulama yönüyle, literatürde yapılan ilk çalışma özelliği taşıyan bu çalışma sonucunda, finansal kiralama sektörü kiralama işlemleri ile ekonomik büyüme arasında çift yönlü bir etki olduğu ve öz kaynak karlılığı ile ekonomik büyüme arasında da çift yönlü bir etki olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte, aktif karlılığından ekonomik büyümeye doğru tek yönlü bir etkinin olduğu bulgulanmıştır. Bu sonuçlardan hareketle, bu finansman yönteminin, işletmelere alternatif bir finans kaynağı olabileceği ve ülke ekonomisinin büyümesine katkı sağlayabileceği öngörülebilmektedir.