Finansal oranların kârlılık üzerindeki etkisinin karşılaştırılmalı analizi: BİST metal eşya firmaları üzerine bir uygulama

Bu çalışmada Borsa İstanbul'da işlem gören metal eşya firmalarının finansal performansları değerlendirilmiştir. Firmaların performanslarını ölçümlemek için performans ölçütü olarak aktif kârlılık (ROA) bağımlı değişkeni çalışmaya dahil edilirken, bu değere etki etmesi muhtemel on dört firmalara özgü karakteristikler çalışmanın amacı doğrultusunda irdelenmiş ve nispi önem sırası belirlenmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, veri setine dahil finansal oranlardan on iki tanesi ile aktif kârlılık arasında istatistiki olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Geri kalan iki oranın aktif kârlılık üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Buna bağlı olarak yapılan nispi sıralamaya göre aktif kârlılığı etkileyen değişkenlerin sırasıyla risk, kısa vadeli borçlanma, kaldıraç oranı, duran varlık/aktif toplam oranı, cari oran, büyüme oranı, satış potansiyeli, F/K oranı, stok tutma süresi, piyasa değeri, firma boyutu ve alacak tahsil süresi olduğu; likidite ve nakit oranının bir etkiye sahip olmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmadan elde edilen panel veri sonuçlarına göre bireysel ve kurumsal yatırımcıların, firma sahiplerinin, yöneticilerinin, politika yapıcılarının ve araştırmacıların firmaların aktif kârlılığı üzerinde firmaya özgü karakteristiklerin etkisinin bulunduğunu dikkate almaları gerekmektedir.