Gastrointestinal subepitelyal lezyonlarda endoskopik ultrasonografinin tanısal etkinliğinin retrospektif olarak incelenmesi

Gastrointestinal subepitelyal lezyonlar genelde asemptomatik seyretmekte olup endoskopi veya diğer görüntüleme yöntemleri ile tesadüfen saptanırlar. Endosonografi subepitelyal lezyonların köken aldığı tabaka, karakterizasyon, malignite potasniyelini değerlendirmeye katkıda bulunmasının yanı sıra tanı için biyopsi imkanı sağlar. Çalışmamızda geniş volümlü Endoskopik ultrasonografi (EUS) yapılan bir merkez olarak gastrointestinal subepitelyal lezyonlarda EUS işleminin tanısal etkinliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda Kasım 2013 - Ekim 2020 tarihleri arasında Fırat Üniversitesi Hastanesi Endoskopi Ünitesi'ne başvurmuş Gastrointestinal supepitelyal lezyon nedeniyle EUS yapılan 18 yaş üstündeki tüm hastaların verileri retrospektif olarak taranmıştır. Hastalarla ilgili verilere hastane bilişim sistemi ve hastane arşivinde tutulan hasta dosyalarından ulaşılmıştır. EUS sonucu değerlendirildiğinde 201 hastanın 77'si (% 38,3) leiomiyom, 63'ü (% 31,3) lipom, 43'ü (% 21,4) gastrointestinal stromal tümör (GİST), 8'i (% 4) ektopik pankreas, 7'si (% 3,5) özefagus duplikasyon kisti ve 3'ü (% 1,5) ise diğer (müsinöz kistik lezyon, müsinöz kistik adenom ve özefagus ca.) olarak bulunmuştur. Gastrointestinal subepitelyal lezyon ön tanısı ile EUS yapılan 201 hastanın 122'sinin biyopsi veya ameliyat sonrası patoloji sonucu mevcut olup 20 (% 16,4) hastanın patoloji sonucu yetersiz sitoloji olarak raporlanmış olup tanıya ulaşılamamıştır. Hastaların 102'sinde (% 83,6) patoloji sonucunda tanıya ulaşılmıştır. EUS sonucu ile kıyaslandığında patoloji sonucunda tanıya ulaşılan 90 (% 88,2) hastanın tanısı EUS sonucu ile uyumlu olup, 12 (% 11,8) hastanın sonucunun EUS ile uyumlu olmadığı görülmüştür. Sonuç olarak, EUS gastrointestinal submukozal lezyonların değerlendirilmesi, köken aldığı katmanın belirlenmesi, lezyon özelliklerinin saptanması ve tanı hakkında fikir vermesi bakımından son yıllarda kullanımı giderek yaygınlaşan bir yöntemdir. Ayrıca EUS eşliğinde ince iğne aspirasyon biyopsisi (İİAB) alınabilmesi, minimal invaziv yöntem olması ve tanı hakkında güçlü ipuçları vermesinden dolayı gereksiz ameliyat sayısını azaltmakla beraber erken tanıda da yardımcı olmaktadır. Anahtar Kelimeler: Endosonografi, gastrointestinal subepitelyal lezyonlar, submukozal lezyonlar