Gazali ile Soren Kierkegaard'da iman ve akıl ilişkisi

İslam düşünce geleneğinin önemli simalarından biri olan Gazali'nin hayatı hakikat yolcusu olarak nitelendirilebilir. Çalışmanın Akıl ve iman ile olan ilişkisinde Gazali akla önem vermiştir. Akla önem veren Gazali aklı çoğu yerde kalp, ruh ve nefis kavramlarıyla bağlantılı bir şekilde birbirinin yerine kullanır. Gazali imanın mahiyeti üzerinde durmuş, onun bir teslimiyetten mi yoksa aklın bir ürünü mü olduğu ya da bir araya nasıl gelebilecekleri noktaları üzerinde durmuş ve buna cevaplar aramaya koyulmuştur. Aşkın bir varlığa olan inancın üzerinde imanın mı yoksa aklın mı ya da her ikisinin birden mi önemli olduğu sorusu asırlar boyu felsefenin temel problemi, olarak tartışıla gelmiştir. Hristiyan teolojisinde bireyin öte dünyayı arzulaması, bu dünyayı gözünde değersizleştirmesine ve kendine yabancılaşmasına yol açmıştır. Kierkegaard bu noktada imanın akılla kavranabilecek bir hakikat olmadığını, imanın paradoks olduğunu ve ancak onun bu bakış açısıyla bulabileceğimizi söyler. Kierkegaard bireyin toplum içerisinde nesne konumundan özne konumuna geçerek kendi benliğini elde edebileceğinin kanısı içerisindedir. Tanrıya karşı tam bir teslimiyet göstermedikçe aşkın olanı yakalamayacağımızı ve varoluş alanlarını temsil eden estetik, etik ve dinsel varoluş alanları içerisinde dinsel varoluş alanına geçişi sağlamakla Tanrıya karşı mutlak paradoksa ulaşacağımızı savunur. Kierkegaard Hegel felsefesinin bireyi değersizleştiren tutumuna karşı bireyin kendi varoluşunu gerçekleştirebilen önemli bir konuma yükseltir. Anahtar Kelimeler: Kierkegaard, Varoluşçuluk, Akıl, Paradoks, Gazali, İman, Kalp