Gaziantep ili aktarlarında satılan bitkiler ve etnobotanik özellikleri

Türkiye'de tıbbi bitkiler; eski çağlardan beri ilaç, gıda, parfümeri ve kozmetik gibi farklı alanlarda kullanılmaktadır. Türkiye'de bu bitkiler genellikle, özensiz bir şekilde toplanmakta, yeterli satış ve kullanım bilgisine sahip olmayan kişilerce satılmakta ve bilinçsizce tüketilmektedir. Bu durumda sağlığa faydalı olan tıbbi bitkiler bile insanlara zararlı olabilmektedir. Gaziantep' de aktarlarda satılan tıbbi bitkilerin sayısı ve çeşidi her geçen gün artmaktadır. Ancak çoğu aktarın hala bu bitkilerin özellikleriyle ilgili yeterli bilgiye sahip olmadıkları görülmektedir. Bu nedenle tıbbi bitkilerin kullanımıyla ilgili bilgi toplamak amacıyla Gaziantep ilinde gerçekleştirilen etnobotanik amaçlı bu çalışma, şehir merkezinde bulunan 30 aktara anket uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Yapılan anket ile aktarlarda satılan bitkilerin latince isimleri, yerel isimleri, kullanılan kısımları, tıbbi kullanımları, bitkilerin hazırlanışları araştırılmıştır. Araştırmaya göre 122 farklı bitkiden 10 adedi Lamiaceae, 9 adedi Apiaceae, 9 adedi Asteraceae, 7 adedi Rosaceae, 6 adedi Fabaceae ve 6 adedi Malvaceae familyalarına aittir. Aktarlarda satılan bitkiler genel olarak sindirim sistemi, idrar yolları, solunum, şeker, kalp-damar ve kolesterol hastalıklarında ve yatıştırıcı olarak kullanılmaktadır. Bitkilerle tedavinin çoğunlukla bitkilerin tek olarak kullanılması ile gerçekleştirildiği, bununla birlikte bitkilerin karışımlar şeklinde de önerildiği tespit edilmiştir.