Geçmişten günümüze Kula halılarının teknik ve sanatsal özellikleri ve yeni tasarımlar

ÖZET 14. yüzyıldan itibaren tamamen Türk idaresinde kalan Kula' da halıcılığın Türklerle birlikte başladığı ve bilinen örnekler ışığında yerel kimliğini 17. yüzyılda kazandığı söylenebilir. Kula halıcılığının tarihsel gelişimine bakıldığında, halıcılığı iki dönem altında incelemek mümkündür. Günümüze kadar ulaşabilen en eski örnekler 17. yüzyıla ait olup, 17. yüzyıldan yabancı şirketlerin etkili olmaya başladığı 1860'lı yıllara kadar süren birinci dönem, özgün Kula halılarını kapsayan dönemdir. 1860'lı yıllardan günümüze kadar uzanan, çeşitli yabancı etkenler ve ticari kaygılarla süregelen Kula halıcılığı ise ikinci dönem olarak nitelendirilebilir. Kula halılarının bilinen örnekleri incelendiğinde, bunların daha çok seccade boyutunda ve mihraplı kompozisyon tarzında olduğu görülür. Bu halılar halkın yakıştırıp benimsediği çeşitli özel isimlerle anılsadalar da, zemin kompozisyonları dikkate alındığında, tek mihraplı, çift mihraplı, madalyonlu, serpme motifli-serbest tasarımlı halılar olmak üzere dört ana grupta toplanabilmektedir. Günümüzde Kula' da yöresel özelliklere sahip ticari amaçla üretilen Kula halısı yok denecek kadar az dokunmakta, hah firmaları tamamen dış pazarın talebi doğrultusunda, onların istediği desenlerde halı üretmektedir. Tüm bunlara rağmen halen Batı Anadolu'nun önemli halı üretim merkezlerinden biri olan Kula'nın, halıcılığı ile Türk ekonomisine olan katkısı büyüktür.