Genel morfolojik analiz yöntemi ile olası KBRN-P olaylarına yönelik senaryo geliştirme: Örnek kimyasal olay senaryoları

Günümüzde daha sık ve şiddetli bir biçimde gerçekleşme olasılığına sahip KBRN-P olaylarının sebep olabileceği yaralanmalar, can kayıpları, çevresel zararlar, ağır ekonomik ve sosyal kayıpların önlenebilmesi ve bu tür olaylara hızlı ve doğru bir müdahalenin gerçekleştirilebilmesi için risk yönetimi çalışmalarının etkin bir şekilde yürütülmesi gerekmektedir. Risk yönetimi çalışmaları kapsamında olası KBRN-P olayları için özel olarak geliştirilecek senaryolar; gelecekte yaşanabilecek öngörülemez olasılıkların tahmin edilmesini, gerekli önlemlerin alınmasını ve bu tür olaylara hızlı ve etkili bir müdahale için hazırlıklı olunmasını sağlayacaktır. Olası KBRN-P olaylarına her açıdan hazırlıklı olunması konusunda büyük bir role sahip olan bu senaryoların bir yöntem çerçevesinde ve sistematik bir şekilde geliştirilmesi, bir gerçeklik modelinin oluşturulmasını ve daha etkin bir biçimde kullanılmalarını sağlayacaktır. Genel Morfolojik Analiz (GMA), yaratıcı bir şekilde analiz yapılmasını sağlayan; uygun ve tutarlı senaryolar geliştirmek için kullanılan yapılandırılmış bir yöntemdir. Bu bağlamda, gerçekleştirilen tez çalışması kapsamında GMA yöntemine ait prosedürler doğrultusunda kimyasal olaylar ile ilgili iki farklı morfolojik model oluşturulması ve bu morfolojik modeller aracılığıyla dört farklı örnek kimyasal olay senaryosu geliştirilmesi amaçlanmıştır. Risk azaltma planlarında yer alacak senaryoların, GMA yöntemi ile oluşturulan morfolojik modeller aracılığıyla daha etkili ve gerçeği yansıtacak bir şekilde geliştirilmeleri söz konusudur. Bu morfolojik modellerin ve modeller aracılığıyla geliştirilen senaryoların eğitim ve tatbikatlarda kullanılması, müdahale ekiplerinin olası KBRN-P olaylarına müdahale için gerçek anlamda hazırlıklı olmasını sağlayacaktır. Bu noktada, ulusal ve uluslararası ölçekte yürütülen risk yönetimi çalışmalarına genel anlamda büyük fayda sağlamaları söz konusudur.