Gözde yaşa bağlı değişikliklerin histokimyasal ve ince yapı düzeyinde incelenmesi

Çalışmamızda sıçan gözünde doğumdan sonra 1. ve 22. gününde, 10. hafta ve 22. ayındaki evrelerde yaşa bağlı olarak stroma, epitel, kornea ve Descement membran kalınlığı ve retina ganglion hücreleri arasındaki ilişkiyi PAS-Alsian mavisi boyama yöntemi kullanılarak incelendi. Ayrıca kornea ince yapısı elektron mikroskop düzeyinde değerlendirildiHistokimyasal olarak yapılan boyamalarda yaşa koşut olarak Descement membranı, stroma, epitel kalınlığı ve genel kornea kalınlığında artış saptandı. Bu artışlar 1.güne göre 22.gün, 10.hafta ve 22.ay gruplarında istatistiksel olarak anlamlıydı. Artan yaşa koşut kornea stromasında açılma, kollagen liflerde dalgalı uzanım ayırt edildi22 günlük ve 10 haftalık grupta retina ganglion katmanı incelendiğinde, 1 günlük grupla eşdeş olarak hücre ve çekirdek şekillerinin birbirleriyle uyumlu olduğu gözlendi. 22 günlük grupta gelişmenin bir göstergesi olarak sinir lif katmanının daha belirginleştiği dikkati çekti. 10 haftalık grupta bazı alanlarda yaygın intrasitoplazmik ödemin varlığı izlendi. 22 aylık grupta ganglion hücrelerindeki en belirgin değişiklik, hücrelerin basıklaşmasıydı. Sinir hücre katmanının belirgin olarak kalınlaştığı ayırt edildi.1 günlük grupta, ince yapı düzeyinde kornea yapısı incelendiğinde, epitelin ince olduğu, 2-3 sıra halinde düzenlendiği belirlendi. Descement membran az gelişmişti ve endotel katmanı görülüyordu. 22 günlük grupta, epitel katmanın oldukça gelişkin, Descement membranın 1 günlük gruba karşın kalın, endotel hücrelerinin gelişkin olduğu dikkati çekiyordu. 10 haftalık grupta, epitel katmanı tümüyle erişkin yapısına kavuşmuştu ve bağlantı bölgelerinde hemidesmozomlar yaygındı. Descement membran diğer iki gruba karşın gelişkindi. Endotel hücreleri yapılarını korumuştu. 22 ay grubunda kornea epitel hücrelerinde, açık ve koyu hücrelerin varlığı gözlenirken, Descement membranı son derece kalınlaşmış ve yapısının bozulduğunu gösteren görünüm dikkati çekti. Endotel hücrelerinin diğer gruplara karşın daha yoğun sitoplazmalı olduğu saptandıÇalışmamızın sonucunda; incelediğimiz evrelerde ışık mikroskop düzeyinde kornea'da Descement membranı, stroma, epitel kalınlığı ve genel kornea kalınlığında artış saptandı. Retina ganglion katmanı incelendiğinde, sinir hücre katmanının yaşa koşut olarak kalınlaştığı ve ganglion hücrelerinin dejenere olduğu ayırt edildi. Elektron mikroskobik incelemelerin sonucunda, başta Descement membranı ve epitel katmanı olmak üzere yaşa koşut yoğun dejenerasyon izlendi.