Helikobacter pylori için eradikasyonu alan hastalarda beslenme ve yaşam tarzı değişikliklerinin tedavi sonucuna etkisi

Amaç: H.pylori bakterisi kronik gastrit ve peptik ülserin etkeni olup olup mide kanseri ve MALT lenfoma gelişiminden de sorumlu tutulan gram negatif spiral bir bakteridir. Genetik ve çevresel faktörler H.pylori enfeksiyonunda önemi bilinen etmenlerdir. Fakat hala H.pylori pozitifliği ile beslenme alışkanlıkları, sigara içimi ve alkol kullanımı ile ilgili yapılan çalışmalar çelişkilidir ve bu konu bilinmezliğini sürdürmektedir. Bu nedenle bu çalışmanın amacı, H.pylori için eradikasyon alan, gastroenteroloji polikliniğinde takip edilen hastalarda, beslenme ve yaşam tarzı değişikliklerinin H.pylori eradikasyonu üzerine etkilerini ortaya koymaktır.Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Gastroenteroloji Bilim Dalında, H.pylori enfeksiyonu nedeniyle Ocak 2010 ile Nisan 2010 tarihleri arasında başvuran ve herhangi bir nedenle eradikasyon ttedavisi yapılan tüm hastaların dâhil edilmesi planlandı. Birimimizde bu tarihler arasında başvuran hastalardan 242 tanesine eradikasyon verildiği görüldü. Ancak bunlardan 124 tanesine ulaşıldı. İlk basamakta tüm hastalara telefon ile ulaşılarak hastaneye gelmeleri istendi. Hastaneye gelemeyen hastalar ile de ayrıntılı telefon görüşmeleri yapıldı. Hastaneye başvuran hastalar; bilgilendirilmiş onam alınmasını takiben yapılandırılmış, standart bir form (ek-1) kullanılarak değerlendirildi. Telefonla görüşülen hastalarda, aynı standart form kullanılarak değerlendirildi. Formda hastaların beslenme alışkanlıkları ve hayat tarzlarıyla ilgili değişiklikler sorgulandı.Sonuçlar:124 hasta (66 kadın;58 erkek; hastaların ortalama yaşı 50,8±13,7) ile poliklinikte yüzyüze veya telefonla görüşüldü. Hastaların ortalama BMI(Body maiss index) leri 27±4,4 tü. Eradikasyon sayısı yapılan istatistiksel değerlendirmede anlamlı olarak kadınlarda daha fazla bulundu. (p=0,038).Reenfeksiyon istatistiksel olarak anlamlı erkeklerde daha fazlaydı.(p=0,025). Stress, egzersiz, medeni durum, sosyoekonomik düzey, alternatif tıp desteği ile H.pylori lenfeksiyonu arasında koorelasyon bulmadık. Yoğurt, peynir, soğan-sarımsak, yeşil sebze, elma, erik ve diğer meyvaların artmış tüketiminin H.pylori eradikasyonunun başarısını olumlu yönde etkilediğini bunun literatürle uyumlu olduğunu saptadık.( sıra ile p= 0,002, p=0,003, p=0,019, p=0,035 ve p=0,01).Hastaların içki tüketimleri incelendiğinde en az 15 günde bir 9 cc rakı içen hastalarımızda da istatiksel açıdan anlamlı şekilde H.pylorlari eradikasyon başarısının arttığını bulduk(p=0,001).Bira, şarap gibi diğer alkollü içkiler ile çay, kahve, meyve sulari gibi diğer içkiler ve turunçgiller ile H.pylori eradikasyonu arasında anlamlı ilişki saptamadık. Sigara kullanımının ve artan kırmızı et tüketiminin H.pylori eradikasyonunu negatif yönde etkilediğini saptadık.(sıra ile p=0,044 ve p=0,027)Sonuç: Akdeniz mutfağına uygun olarak yoğurt, peynir, soğan-sarımsak, yeşil sebze tüketimi, elma, erik ve diğer meyvaların H.pylori eradikasyonunun başarısını pozitif yönde etkilediğini literatürle uyumlu olarak saptadık. İlginç bir şekilde rakı tüketen hastalarımızda da istatiksel açıdan anlamlı şekilde H.pylori eradikasyon başarısının arttığını bulduk. Stress, egzersiz, sosyoekonomik düzey ve medeni durum ile H.pylori enfeksiyonu arasında koorelasyon bulmadık. Sigara ve kırmızı et tüketiminin H.pylori eradikasyonunu negatif olarak etkileyen faktörler olarak saptadık.Anahtar sözcükler: Helicobacter pylori, beslenme, hayat tarzı değişiklikleri