Hiperoksalüri oluşturulmuş sıçanlarda, böbrek dokusundaki FGF23/klotho ekspresyon profilinin ürolitiyazis patogenezindeki rolünün araştırılması

Amaç: Ürolitiyazis, toplumdaki yüksek insidans ve prevalansının yanısıra mekanizmaları tam olarak bilinmemekle birlikte obezite, diyabet, hipertansiyon, ateroskleroz ve metabolik sendrom gibi hastalıklara da sıkça eşlik etmektedir. Temelde fosfatürik etkili bir hormon olan FGF23 ve onun kofaktörü olmasına ilave olarak, bilinen renoprotektif, antioksidan ve antiinflamatuvar özellikleri bulunan klotho düzeyleri bu hastalıklarla ilişkili bulunmuştur. Sözkonusu proteinlerin ürolitiyazis patogenezindeki rollerinin değerlendirilmesi taş oluşumu ve sistemik hastalıklar arasındaki birlikteliğin mekanizmasını aydınlatmaya yardımcı olacaktır. Genetik bazı çalışmalar dışında literatürde FGF23/Klotho sisteminin üriner taş oluşumu ile ilişkisini saptamaya yönelik yeterli yayın yoktur.Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya dahil edilen toplamda 35 adet erkek wistar sıçanı randomize olarak sayıca 5 eşit gruba ayrıldı. 1. grup kontrol grubu olarak değerlendirildi ve 24 saatlik takibin ardından sakrifiye edildi. Diğer sıçanlara ise hiperoksalüri oluşturmak amacıyla içme suyunda 28 gün süre ile %0,75 etilen glikol verildi. İkinci grup 7. gün, 3. grup 14. gün, 4. grup 21. gün ve 5. grup ise 28. gün sonunda sakrifiye edildi. Sakrifiye edilen tüm sıçanların sağ böbrekleri histopatolojik inceleme amacıyla ekstrakte edildi. FGF23 ve Klotho doku ekspresyonu immünhistokimya yöntemi ile değerlendirildi.Bulgular: Bulgular: Yedinci günde kortikal, medüller ve glomerüler alanlarda FGF23 ile güçlü boyanma görülmesine karşın 14. ve 21. günlerde boyanma giderek azalmış ve 28. günde FGF23 ekspresyon düzeyi kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Klotho için de benzer şekilde 7. günde kortikal ve glomerüler alanlarda güçlü boyanma görülmüş ancak boyanma şiddeti giderek azalarak 28. günde klotho ekspresyonu kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşük saptanmıştır (p<0,05). Medüller bölgede ise sadece 7. günde diğer gruplara göre düşük ekspresyon düzeyi olması ve diğer gruplarda yakın boyanma şiddeti görülmesine karşın bu durum istatistiksel anlamlılık seviyesine ulaşmamıştır (p>0,05).Sonuç: FGF23 ve klotho ekspresyonu ile artan hiperoksalüri arasında ters bir korelasyon mevcuttur. Bu durum FGF23 ve klothonun ürolitiyazis patogenezine katılma ihtimalini göstermektedir. Özellikle sistemik düzeyleri primer olarak böbrek kaynaklı olan klothonun, oksidatif hasarın ortak bir patogenez unsuru olduğu obezite, diyabet, hipertansiyon, ateroskleroz ve metabolik sendrom gibi klinik durumlardaki azalışı da göz önüne alındığında, ürolitiyazis sürecinin bu hastalıkların gelişiminde nedensel bir rolü olduğu düşünülebilir.