Homososyal bir mekan olan kahvehanelerin erkeklik inşasındaki rolü: Adıyaman örneği

Ataerkil yapının bir tezahürü olarak nitelendirebileceğimiz homososyal mekânlar erkeklerin ataerkil sosyalizasyonunda ve dolayısıyla ataerkil yapının muhafazasında ve yeniden üretiminde rol oynarlar. Bu nedenle erkekliğin inşasını ve ataerkil yapının yeniden üretimini anlamak açısından homososyal mekânların incelenmesi önemlidir. Bu çalışma homososyal mekânlar olan kahvehanelerin erkekliğin inşasında oynadığı rolleri kahvehane kültürünün yaygın olduğu bir il olan Adıyaman ilindeki kahvehaneler üzerinden incelemektedir. Çalışmanın temel amacı kahvehanenin homososyal ortamındaki günlük/sıradan/rutin deneyim ve pratiklerin erkekliğin inşasında oynadığı rolleri deşifre etmektir. Bu kapsamda dört farklı kahvehanenin müdavimi olan, 22-25 yaş aralığında, eğitimli, düzenli bir işte çalışmayan ve bekâr olan 10 erkek ile derinlemesine mülakat görüşmeleri yapılmıştır. Görüşmelerde erkeklerin kendi erkekliklerini nasıl kurdukları, erkek kimliklerinin içerisini nasıl doldurdukları ve kahvehane müdavimliğinin bunlar üzerindeki etkilerinin ne olduğu saptanmaya çalışılmıştır. Yapılan görüşmelerden ve sahanın gözlemlenmesinden hareketle üretilen verilerden yola çıkarak kahvehanenin erkeklere erkekçe bir yaşayış alanı sunduğunu söyleyebiliriz. Kahvehaneler bir yandan erkeklikle ilişkilendirilen tüm hal, hareket, tutum ve davranışların yüceltilmesini bir yandan da kadınlar ile ilişkilendiren her şeyin aşağılanmasını yeniden üretmektedir. Anahtar Kelimeler: Kahvehane, Erkeklik, Hegemonik Erkeklik, Homososyalite