Huzurevinde ve ailesiyle birlikte yaşayan yaşlıların tüketim davranışları ve tüketici eğitimine ilişkin görüşleri

Bu araştırma, İstanbul ilinde huzurevinde ve ailesiyle birlikte yaşayan yaşlıların tüketim davranışlarını ve tüketici eğitimine ilişkin görüşlerini saptamak amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Bu amaçla, İstanbul ilinde rasgele seçilen ve ailesiyle birlikte yaşayan 65 yaş ve üzeri 74 yaşlı ile 5 farklı huzurevinde yaşayan 76 yaşlı olmak üzere toplam 150 yaşlı araştırma kapsamına alınmıştır.Araştırma sonucunda huzurevinde yaşayan yaşlıların eğitim durumlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Yaşlıların yarıdan çoğu (%63,3) tüketici hak ve sorumlulukları konusunda yeterli bilgiye sahip olmadığı düşüncesini taşımaktadır. Yaşlılar tüketici eğitiminde araç olarak kitapları ve interneti çok fazla kullanmamaktadırlar. Yaşlıların %64,7'si yaşlılar için hazırlanacak tüketici eğitimi programlarına katılmak istemektedir. Yarıdan çoğu (%56,7) bunun alışverişlerde daha bilinçli davranmasına sebep olacağını düşünmektedir. Katılmak istemeyen yaşlıların çoğunluğu (%71,7) tüketici eğitimi programlarını yaşlılar için gereksiz görmektedir. Yaşlıların yarıdan çoğu (%63,9) TV programları aracılığıyla tüketici eğitim almanın kendileri için daha uygun olacağını düşünmektedir. Yaşlıların büyük çoğunluğu mal ve hizmetlerin kendilerine özel bir şekilde sunulmasını istemektedir. Huzurevinde ve ailesiyle birlikte yaşayan yaşlıların çoğunluğu (%82,0) alışveriş sırasında en çok dikkatini çeken ürün grubu olarak gıdayı belirtmektedir. Huzurevinde yaşayan yaşlılarda sağlık (%6,6), giyim (%0,7), elektrik-elektronik (%0,7) ve ulaşımın (%0,7) en çok dikkat çeken ürün grubu arasında yer almadığı görülmektedir. Çünkü yaşlılar ürün seçerken öncelikle ihtiyaçlarına yönelik olan ürünleri (%94,0) tercih ettiklerini ifade etmektedir. Ailesiyle birlikte yaşayan yaşlılar, huzurevinde yaşayan yaşlılara göre taklit ürünleri almayı (p<0,05) ve kapıdan satışlardan alışveriş yapmayı (p<0,05) daha çok tercih etmektedir.Anahtar Kelimeler: Yaşlı, tüketici, yaşlı tüketici, tüketici davranışı, tüketici eğitimi.