İç mekan dikey bahçelerinin irdelenmesi İstanbul ve çevresi örneği

Dünyada değişen koşullar sonucunda, kentlerde nüfus artmakta ve buna bağlı olarak kentsel kurgu ve yapılaşmalar değişime uğramaktadır. Şehirlerdeki insanların yoğun yapısal mekanlarda yaşamaya mecbur bırakılmasıyla yeşile duyulan ihtiyaç gitgide artmıştır. Mimarlar, peyzaj mimarları, botanikçiler ve şehir plancıları insanların bu ihtiyaçlarına cevap verebilmek amacıyla çeşitli çözümler üretmişlerdir. Dikey bahçeler bunu en güzel örneklerinden biridir. Dikey bahçeler binaların ısı kaybını önleme, O2 oranını artırma, havadaki zehirli gazları, tozu ve kiri absorbe etme gibi bir çok fonksiyonel ihtiyaçlara cevap verirken, estetik görünümleri sayesinde mekanlara farklı bir mimari boyut kazandırmaktadırlar. Günümüzde gitgide artmakta olan dikey bahçeler iç mekan tasarımlarında da önemli yer tutmaya başlamışlardır. Bu çalışmanın amacı; iç mekan dikey bahçelerinin sistemsel ve bitki türlerini irdelemek, iç mekanlardaki dikey bahçelerin insanlar üzerindeki sosyal-psikolojik etkileri saptanarak, yaşam kalitesine hangi düzeyde katkıda bulunduğunu belirlemektir. Bu çalışma kapsamında, İstanbul ve çevresindeki iç mekan dikey bahçeler yerinde gözlemlenmiştir. İç mekan dikey bahçelerinde kullanılan sistemler, bitki türleri ve aplikasyonlar belirlenmiştir. Araştırma kapsamında anket; kullanıcılar, uygulatan firmalar ve uygulayıcı firmalar olarak üç ana gruba uygulanmıştır. 140 kişi üzerinde uygulanan kullanıcı anketi ile bir örneklem oluşturulmuştur. Bu anket ile kullanıcıların iç mekanlardaki bitkisel kompozisyonlara karşı olan görsel değerlendirmeleri ortaya konmuştur. Dikey bahçeyi uygulayıcı ve uygulatan firma yapılan anketlerle iç mekan dikey bahçelerinin arz – talep değişkenleri ortaya konarak bu değişkenleri belirleyen etmenler belirlenmiştir. Sonuç olarak; iç mekan dikey bahçelerinin görsel potansiyelleri ile iç peyzaj tasarımlarına yeni bir soluk getirdiği tespit edilmiştir. Yeşil bina ve sürdürülebilir peyzaj kavramına katkıda bulunan dikey bahçelerin ilerleyen yıllarda giderek artacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Bitkisel materyal, Dikey bahçe, Dikey bahçe sistemleri, İç mekan peyzajları